banner1 banner1 banner1

12.02.2013

Ілона Карпюк: «Змагаюся за тое, каб беларусы мелі сваю мову і культуру» 11

13:08, — Культура

Ілона Карпюк: «Змагаюся за тое, каб беларусы мелі сваю мову і культуру»

Яна нарадзілася не на тэрыторыі сучаснай Беларусі, але зрабіла для разьвіцьця яе культуры нашмат больш, чым тыя, хто атрымлівае дзяржаўныя ўзнагароды “За духоўнае адраджэньне” ці ордэны Скарыны.

Пражыўшы ўвесь час у Польшчы, яна пачуваецца беларускай, а таму нястомна ладзіць тут беларускія імпрэзы, канцэрты і фэстывалі і сама піша песьні.

Сёння госць сайта charter97.org Ілона Карпюк-Дамброўская – вакалістка беларускамоўнага польскага гурта Ilo&Friends. За тыя 12 год, якія Ілона знаходзіцца на рок-сцэне, яе ніколі не клікалі з канцэртам у Беларусь. Упершыню да нас з выступам яна прыехала ўвосень 2012 году і ці сыграе яшчэ калі тут яна ня ведае. Але з задавальненнем запросіць яшчэ не адзін дзесятак беларускіх гуртоў з выступамі ў Польшчу.

- Ілона, калі ты зразумела пра сваю прыналежнасьць да Беларусі?

- Сама я нарадзілася ў Гайнаўцы, а мае бацькі выйшлі зь вёсак Беласточчыны, на ўскрайку Белавежскай пушчы. Там я і праводзіла сваё дзяцінства. Калі я ўжо вучылася ў ліцэі, то спыталася ў свайго бацькі кім я ёсьць, бо тады якраз набліжаўся перапіс насельніцтва ў Польшчы і было актуальным гэтае пытаньне. Прыйшлі да высновы, што мы – беларуская сям’я. Хоць мая старэйшая сястра кажа, што яна ў культурным пляне бліжэй да Польшчы, чым да Беларусі, і пішацца полькай, але наш выбар цалкам разумее. Брат па маці вельмі моцна стаіць на той пазыцыі, што трэба захоўваць нашу беларускасьць. Бабця мае пастаянна чытае “Ніву” (штотыднёвік беларусаў у Польшчы – заўвага аўт.), а дзед дык той сказаў, каб на яго помніку на могілках напісалі па-беларуску. 


- А для цябе самой, калі стала важнай твая беларускасьць?

- Мусіць яшчэ ў 8 год, калі пайшла ў другую клясу. Сказала тады, што хачу ісьці на беларускую мову. Тады адказалі, што замала ахвотных. Я падгаворвала сяброўку з панадворку, каб разам пайсьці, але ўсё адно сказалі, што нас замала. Усё ж паступіла на беларускую мову ў сёмай клясе. Вучобу працягнула ў беларускім ліцэі ў Гайнайцы (яшчэ адзін быў у Бельску). Цікавілася біялёгіяй і хацела ісьці вучыцца на мэдыка, але адбыўся пераварот, калі сталі езьдзіць на беларускія этнаграфічныя летнікі-зімнікі, шукалі людзей, якія памяталі бежанства, распытвалі пра міжваенны час, другую сусьветную вайну. Гэтыя ўспаміны выдаў Дарэк Фіёнік асобным зборнікам. Біялёгія засталася збоку, стала больш цікавіцца гісторыяй і літаратурай. Беларускасьць яшчэ дапамагла, бо для тых, хто трапляў на алімпіяды па беларускай мове, адчыняліся дзьверы ВНУ. Вядома ж, былі праблемы з падзелам на афіцыйную і неафіцыйную беларускую культуру, але сьвята 25 сакавіка мы адзначалі заўжды. Увесь час было ў нашай сьвядомасьці так, што Беларусь ня ёсьць чужой дзяржавай, а зьяўляецца культурнай супольнасьцю. І гэтае ўсьведамленьне дапамагала акрэсьліваць саму сябе.

- Як для цябе пачалося захапленьне музыкай?

- Яшчэ з пачатковай школы пачала займацца сьпевамі. Хадзіла да Ганны Стрыхі, яна з Гародні, вяла заняткі ў доме культуры ў Гайнаўцы. Першыя песьні, якія сьпявалі – “Родны мой горад”, “Завіруха”. У 9 год атрымала нават прыз на конкурсе беларускай песьні. У ліцэйскія часы сьпявалі з дзяўчынамі ў калектыве “Зьнічка”. Гэта быў тыпова эстрадны сьпеў, штогод практычна атрымлівалі першае ці другое месца на конкурсе беларускай песьні ў Беластоку. Паралельна зацікавілася рок-музыкай, у ліцэі засталіся вельмі добрыя інструмэнты ад нашых старэйшых сяброў. Так паўстаў гурт “Гоман”. Памятаю, удалося нам выступіць на вялікай сцэне на “Басовішчы” і даць канцэрт у Беластоку, гэта была супэрсправа. Ліцэйскія дзеткі з Гайнаўкі прыехалі з канцэртам у Беласток, каб выступіць у студэнцкім клюбе!

- Увесь час у сваёй творчасьці ты трымаешся беларускай мовы. Чаму для цябе гэта важна?

- Бо ў мяне па-беларуску выходзіць лепш, чым на якой іншай. У побыце больш карыстаюся польскай, але як прыходжу на рэпетыцыю і шукаю спосабу выказаць свае думкі і эмоцыі, то выходзіць па-беларуску. Я шукаю такіх тэкстаў, якія мяне кранаюць. Таму сьпяваю на словы Уладзімера Караткевіча, Анатоля Сыса. Ведаю, што шмат хто з тых людзей, якія слухаюць нашы песьні, самі не прачыталі б “Сланечнікі” Сыса ці зборнік “Быў. Ёсьць. Буду”, бо іх гэта не цікавіць. Але атрымліваецца зацікавіць іх праз музыку. Нашы слухачы, якія не разумеюць беларускай мовы, адчуваюць гэтую беларускую творчасьць эмацыйна. У гэтым і бачу нашу ролю.

- А цябе не крыўдзіць тое, што твая дзейнасьць не далучаная да беларускага кантэксту. І ў Беларусі пра вас практычна ня ведаюць?

- Мы разумеем, што беларусы ў Мінску, Горадні ці Віцебску жывуць і думаюць інакш, як і беларусы ў Польшчы ці ў Амэрыцы. І калі беларусы пераязджаюць мяжу, яны разумеюць, што мы жывем у розных светах, пакуль што. Таму ў мяне няма прэтэнзій, што мы існуем па-за беларускай сцэнай. Нам дапамагае інтэрнэт. Для мяне быў вельмі кранальны вопыт на першым нашым канцэрце ў Менску, калі падыйшла дзяўчына, якая кажа, што не магла нас нідзе пачуць і набыць дыск, але ведае добра нашы песьні з інтэрнэту. І яна сьпявала разам з намі. І калі ёсць такі адзін ці два чалавекі, я ўжо разумею, што ёсьць сэнс працаваць.

- Сэнс ты бачыш, але ці ёсьць пэрспектыва – сьпяваць па-беларуску, жывучы за мяжой?

Для нас гэта найперш прыемнасьць, бо ўсе маем працы, дзе зарабляем грошы. І пакуль мы не маем унутранай патрэбы ўсур’ёз займацца прамоцыяй, наймаць мэнеджэра, хаця калі такі чалавек зьявіцца, то супраць ня будзем (усьміхаецца).

- Ёсьць такі стэрыятып, што беларуская незалежная музыка мае пратэстнае адценьне. Але вы пратэстных песень не сьпяваеце. Чаму?

- Я разумею, што не магу быць голасам беларусаў, што жывуць у Менску ці Гародні, бо знаходжуся ў іншых абставінах. Пра гэта мусяць найперш казаць творцы, якія жывуць тут і сутыкаюцца штодня з праблемамі. Мяне больш цікавіць казаць пра рэчы, якія блізкія ўсім людзям, экзістанцыйныя. Але мяне безумоўна хвалюе сытуацыя, у якой апынуліся беларускія музыкі, тое, што ў Беларусі абмяжоўваюцца магчымасьці выказваць сябе праз мастацтва, што забараняюць канцэрты. І гэта павінна хваляваць кожнага чалавека, што ў іншага адбіраюць яго свабоду. Я магу пра гэта казаць, як асоба, але ў мастацтве выказаць творча такі погляд я проста не ўмею і не хачу, бо баюся, што атрымаецца карыкатура. А каб выказаць сваё незадавальненьне і зрабіць нешта дзеля вырашэньня сытуацыі, я працавала шмат год у СМІ, пры “Басовішчы”, дзе якраз і давалася магчымасьць выказацца тым, хто ня меў магчымасьці загаварыць сваім голасам у Беларусі. Я працую дзеля беларускай культуры і думаю, што гэта мой унёсак у працэс дэмакратызацыі, бо я змагаюся за тое, каб беларусы мелі сваю мову і культуру.

Размаўляў Сяргей Будкін, спецыяльна для charter97.org


Написать комментарий (11)


Новости
по теме

Экспорт

Loading...

          Новости партнеров


Loading...



Погода в Беларуси

   20.10   21.10 
Брест Возможен дождь+17
+9
Возможен дождь+13
+7
Витебск Небольшой дождь+12
+8
Возможен дождь+9
-3
Гомель Дождь+15
+9
Небольшой дождь+13
+4
Гродно Небольшой дождь+14
+9
Возможен дождь+12
+7
Минск Небольшой дождь+14
+9
Небольшой дождь+12
+1
Могилев Небольшой дождь+14
+8
Небольшой дождь+11
-1

Курсы валют Национального банка

Валюта  19.10.14  20.10.14
EUR13 640,0013 640,00
USD10 670,0010 670,00
RUB260,00260,00

Мнение


Побег из минской тюрьмы

Побег из минской тюрьмы

Дмитрий Дрозд

Лукашенко как Гиркин

Лукашенко как Гиркин

Наталья Радина

Белорусское «поле чудес»

Белорусское «поле чудес»

Александр Томкович

Майра Мора объединяет белорусов

Майра Мора объединяет белорусов

Владимир Халип

Goodbye Ленин

Goodbye Ленин

Валентин Стефанович



Вчера на сайте:

посетителей 252699
просмотров 1280339

Популярные новости

«Шедевральное» фото: В ДНР отгуляли свадьбу Ляля «Крыса» с Васькой «Болтом» (94577)

17.10, 12:36, — Украина

ГТК ужесточил ввоз товаров для личного пользования (66817)

17.10, 11:30, — Общество

У берегов Швеции тонет российская подводная лодка? (63765)

19.10, 9:12, — Европа

Фоторепортаж из Дроздов: как живут белорусские VIPы (51866)

16.10, 13:17, — Общество

Диктатор: Не надо меня напрягать по Крыму (47174)

17.10, 12:11, — Политика

Неловкая встреча с Порошенко: Путин теребил пиджак и вздыхал (Видео) (43964)

17.10, 17:42, — Украина

Лукашенко не хочет обманывать избирателей в марте (36902)

14.10, 21:11, — Политика

Фотофакт: Дважды «похороненная» снайперша из Борисова на митинге в Москве (36870)

18.10, 18:30, — Украина

Столкновения возле Верховной Рады: есть пострадавшие (Видео) (34356)

14.10, 12:34, — Украина

Разведка ФРГ: «Боинг» в Донбассе сбили пророссийские террористы (34327)

19.10, 12:47, — Европа

пн вт ср чт пт сб вс
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

Старая версия сайта

Конституция Республики Беларусь:

"Статья 34. Гражданам Республики Беларусь гарантируется право на получение, хранение и распространение полной, достоверной и своевременной информации о деятельности государственных органов, общественных объединений, о политической, экономической, культурной и международной жизни, состоянии окружающей среды..."

Подписка

       

Введите ваш e-mail: