19 лiстапада 2019, aўторак, 17:17
Дзень другі
Рубрыкі

Зміцер Бандарэнка: лукашэнкі прыходзяць і сыходзяць, а Беларусь жывая

23
Зміцер Бандарэнка: лукашэнкі прыходзяць і сыходзяць, а Беларусь жывая

Са зменай улады пачнецца рух краіны ў Еўропу.

На нарадзе ў Шклоўскім раёне Лукашэнка заявіў: «Мы на фронце. Не вытрымаем гэтыя гады, правалімся, значыць, трэба будзе ў склад якой-небудзь дзяржавы ісці».

Скандальную заяву дыктатара ў інтэрв'ю сайту Charter97.org пракаментаваў каардынатар грамадзянскай кампаніі «Еўрапейская Беларусь» Зміцер Бандарэнка.

- Як вы ацэньваеце такія словы чалавека, які называе сябе «гарантам канстытуцыі»?

- Лукашэнка як быў палітычным прайдзісветам, так ім і застаўся. Мы ведаем, што ў свой час, будучы дэпутатам Вярхоўнага Савета, ён дзеля палітычнай кар'еры, у яго разуменні, прапаноўваў сябе на пасаду кіраўніка Беларускага Народнага Фронту.

Потым ён імкнуўся завалодаць, як ёміста напісаў Уладзімір Халіп, «адной паношанай шапкай» у Крамлі, але гэта таксама не атрымалася.

Чалавек, які ўсё сваё свядомае палітычнае жыццё змагаўся з беларускасцю і Беларуссю, воляй выпадку стаў кіраўніком незалежнай краіны.

Некаторыя аналітыкі і псеўдааналітыкі спрабуюць з яго рабіць «разумнага», але ніяк гэта не атрымліваецца: чалавек сам агаляе сваю сутнасць. А сутнасць яго ўжо ўбачылі нават тыя людзі, якія калісьці за яго галасавалі, а сёння без лаянкі не могуць яго «ацаніць».

- Выказванне было зроблена пасля сустрэчы з Пуціным у Менску. Ці магло быць сказана штосьці за кулісамі гэтай сустрэчы, што хаваецца ад публікі?

- Фактычна, гэта ўсё адно, бо Лукашэнка ўжо ўчыніў столькі злачынстваў у дачыненні да суверэнітэту Беларусі, што дзеля выратавання сваёй шкуры гатовы пайсці на што хочаш.

Напрыклад, здача Расеі газатранспартнай сістэмы: калі пра другую частку «аперацыі» мы яшчэ штосьці ведаем, то як была здадзена першая нітка газаправода і на якіх умовах – мы дагэтуль не ведаем. Адбываецца здача ў шматгадовую арэнду вялікіх плошчаў сельскагаспадарчых і лясных угоддзяў, азёр і зямлі ў цэнтры сталіцы расейскім алігархам. На якіх умовах гэта робіцца – мы не ведаем.

Але паказальны той факт, што Лукашэнка ў свой час скасаваў артыкул Крымінальнага кодэкса аб прычыненні шкоды суверэнітэту Рэспублікі Беларусь. Ён разумеў, што і ён сам, і яго хеўра трапляюць пад дзеянне гэтага артыкула. І артыкул, які прадугледжвае аж да смяротнага пакарання, быў проста скасаваны.

Лукашэнка напраўду скача перад Пуціным, бо ён ад яго цалкам залежым. А з другога боку, ён разумее, што кожны наступны ўрад Беларусі вымушаны будзе расследаваць ягоныя справы, справы ягонай «сям'і» і набліжаных, за якія прадугледжаны, як мінімум, вялікія тэрміны зняволення.

- Дзеля ўтойвання гэтых спраў Лукашэнка гатовы ахвяраваць і суверэнітэтам Беларусі?

- Лукашэнка ў кожны момант гатовы пайсці на здачу суверэнітэту. Ягоны лёс сёння вызначае Уладзімір Пуцін – як больш моцны дыктатар, які разумее стратэгічнае транзітнае становішча Беларусі. Але Пуцін таксама разумее, што ёсць мільёны беларускіх грамадзян, для якіх, у адрозненне ад Лукашэнкі, Беларусь з'яўляецца Радзімай і краінай, якую яны гатовыя абараняць, у тым ліку і са зброяй у руках.

Пуцін даўно б замяніў Лукашэнку на кагосьці іншага, але ён асцерагаецца пэўнай дэстабілізацыі Беларусі, бо тады абрынецца ўся сістэма і можа здарыцца «эфект даміно», які пяройдзе і на Расею. Таму што інфармацыйная прастора ўзаемазалежная ў абодвух кірунках: з аднаго боку, ёсць уплыў расейскай прапаганды на Беларусь, але з іншага боку – ёсць уплыў беларускіх падзей на розумы і настроі грамадзян Расеі.

А, напрыклад, эканамічны і дэмаграфічны крызіс, карупцыя, кумаўство і крадзеж у беларускай і расейскай улады – з'явы ідэнтычныя. І калі некаторыя кажуць, што Лукашэнка нібыта «гарант» чагосьці, то цалкам адназначна можна сказаць: Пуцін – гарант палітычнага існавання Лукашэнкі і, магчыма, ягонага жыцця. І беларускі правадыр гэта выдатна ведае.

- Аднак, як вы сказалі, Пуцін мог бы замяніць яго ў кожны момант. На вашу думку, пераемнік ужо ёсць ці гэта, хутчэй, гіпатэтычная магчымасць?

- Сітуацыя выглядае так: Пуцін можа думаць, што ён можа замяніць Лукашэнку. Для яго Лукашэнка – такі ж персанаж, як і Платніцкі, кіраўнік «ЛНР», які знік невядома куды і, кажуць, нават сядзіць у расейскай турме. Або такі ж, як шматгадовы кіраўнік «Прыднястроўскай рэспублікі» Смірноў, якога таксама ў свой час замянілі.

Але, у адрозненне ад гэтых псеўдадзяржаў, Беларусь з'яўляецца сапраўднай дзяржавай. І нават тое, што БССР, хай і фармальна, з'яўлялася заснавальнікам ААН - гэта таксама не пусты гук. І міжнародная супольнасць будзе рэагаваць на спробы Пуціна ўмяшацца ў сітуацыю ў Беларусі па-сапраўднаму. І супраць Расеі, безумоўна, рушаць новыя санкцыі.

Пуціна Лукашэнка раздражняе – сваім глупствам, сваёй прагнасцю, няўменнем распараджацца немалымі грашовымі плынямі. Але і адначасова расейскі правадыр разумее, што са зменай Лукашэнкі пачнецца рух Беларусі ў Еўропу. Такая патавая сітуацыя з'яўляецца для Пуціна фактам.

І існуе яшчэ воля беларускага народа. Безумоўна, можна сказаць, што беларусы цяпер спяць і ў пэўнай ступені не гатовыя ўзяць на сябе адказнасць. Але калі сістэма будзе раскідацца – тады з'явяцца і новыя людзі, і новая энэргія. Адбудзецца цяперашняе станаўленне Беларусі як незалежнай краіны, як гэта адбылося ва Усходняй Еўропе і ў краінах, якія мелі незалежнасць у 1930-я гады, а потым сталі савецкімі рэспублікамі, як нашыя балтыйскія суседзі.

- На вашу думку, вызначальным чыннікам у захаванні незалежнасці стануць працэсы, якія дрэмлюць цяпер у беларускім грамадстве?

- Вядома. Прыклад Украіны паказвае, што людзі, якія падчас Януковіча, здавалася б, былі занятыя выключна выжываннем: многія проста з'ехалі з краіны, існавала велізарная карупцыя, не дзейнічалі законы. Але калі паўстала пытанне пра існаванне Украіны як дзяржавы – з'явіліся тысячы герояў, якія пайшлі на фронт абараняць родную зямлю, і яшчэ больш валанцёраў, якія падтрымлівалі сваё войска і дапамаглі яго стварыць зноў.

Беларусы, як грамадзяне цяпер знаходзяцца ў нявызначаным стане. Ёсць актыўная частка: гэта дзясяткі і сотні тысяч людзей, якія ў розны час выходзілі на акцыі пратэсту. Гэта мільёны людзей, якія аддавалі свае галасы за лідараў беларускай апазіцыі.

І гэтыя людзі ў патрэбны момант скажуць сваё слова.

Такое здоўжанае знаходжанне Лукашэнкі ва ўладзе тлумачыцца тым, што Беларусь проста больш, чым хто-небудзь, была русіфікаваная і знаходзілася бліжэй за ўсіх да Расеі.

У гэтым прычына недастатковай актыўнасці беларускай нацыі. Але тое, што гэтая нацыя існуе, з'яўляецца фактам. Лукашэнкі прыходзяць і сыходзяць, а Беларусь застаецца, Беларусь жывая.