5 чэрвеня 2020, Пятніца, 15:20
Сім сім, Хартыя 97!
Рубрыкі

«Тых, хто сёння выйшаў на суботнік, хуткія пачнуць забіраць праз пару тыдняў»

35
«Тых, хто сёння выйшаў на суботнік, хуткія пачнуць забіраць праз пару тыдняў»
ФОто: DW

Падумайце пра здароўе і сваіх блізкіх.

Замест увядзення карантыну беларускія ўлады падчас эпідэміі каранавірусу праводзяць 25 красавіка так званы «рэспубліканскі суботнік».

Чым можа скончыцца яшчэ адно масавае мерапрыемства з парушэннем нормаў сацыяльнай ізаляцыі? Ці трапляюць дзеянні ўладаў пад артыкулы КК Беларусі?

«Суботнік», які праходзіць у краіне, для Charter97.org пракаментаваў юрыст, прававы інспектар працы незалежнага прафзвязу РЭП у Гомельскай вобласці Леанід Судаленка:

– Пачну з таго, што нават афіцыйная статыстыка фіксуе штодзённы рост як тых, хто захварэў, так і тых, хто памёр ад каранавірусу ў нашай краіне.

Нават паводле звестак Міністэрства аховы здароўя на 24 красавіка было ўжо больш за 8700 захварэлых і 63 памерлых. І гэта – нягледзячы на тое, што з самага верху дадзеная каманда «не дазваляць панічных настрояў сярод насельніцтва» і Лукашэнка двойчы заявіў пра нібыта «поўную адсутнасць смерцяў ад каранавіруса».

Больш поўную карціну дае інфармацыя з незалежных СМІ і сведчанні відавочцаў: лекараў, тых, хто захварэў, сваякоў хворых і памерлых. Напрыклад, на днях незалежныя СМІ паведамілі пра смерць 45-гадовай фельчаркі хуткай дапамогі ў Буда-Кашалёве ці пра тое, што ў Стоўбцах за адну ноч памерлі чатыры чалавекі.

На гэтым тыдні, 23 красавіка, у мяне кансультавалася санітарка з Мазыра, якая хоча тэрмінова звольніцца з працы, але яе прымушаюць адпрацаваць яшчэ адзін месяц. І гэта пры тым, што ў лякарні два пацверджаныя дыягназы каранавірусу ў лекараў, а ахоўныя касцюмы для санітарак «ніяк не могуць даехаць» у райцэнтр.

Зноў жа на гэтым тыдні мне паступіў сігнал пра два пацверджаныя выпадкі захворванняў тэхнічных работнікаў у адной са школаў Гомеля. Жанчына, якая тэлефанавала, таксама працуе школьнай тэхнічкай, яна падпісала абавязальніцтва пра 14-дзённы хатні карантын. Мяркую, што афіцыйную статыстыку можна смела памнажаць у разы, каб паказаць рэальную сітуацыю з распаўсюджваннем COVID-19 у Беларусі.

Сёння лекары пацвярджаюць захворванне на каранавірус у тых, хто яшчэ 10–14 дзён таму верыў афіцыйнай прапагандзе і не рабіў ніякіх захадаў для абароны свайго здароўя. Тых, хто сёння, 25 красавіка, выйшаў на суботнік, «хуткія дапамогі» пачнуць забіраць праз пару тыдняў. Вірусныя захворванні ўказам і дэкрэтам, як вядома, не падпарадкоўваюцца.

Таксама хачу адзначыць, што спецыялісты Сусветнай арганізацыі здароўя (САЗ) рэкамендавалі ўладам нашай краіны адмовіцца ад правядзення любых масавых мерапрыемстваў.

– Што рабіць людзям, якія не хочуць заражацца каранавірусам на гэтым «суботніку»?

– Любы чалавек можа адмовіцца ад удзелу ў суботніку. А вось беларускі чыноўнік – не! А калі сур'ёзна, то я цяпер чытаю пастанову Саўміна №233 ад 16 красавіка «Аб правядзенні рэспубліканскага суботніка ў 2020 годзе».

«У сувязі з абвяшчэннем 2020 года Годам малой радзімы, падрыхтоўкай да святкавання 75-й гадавіны Перамогі савецкага народа ў Вялікай Айчыннай вайне і ў мэтах падтрымкі прапановаў калектываў работнікаў рэкамендаваць на добраахвотнай аснове правесці рэспубліканскі суботнік».

Бачыце, як ліха чыноўнікі сфармулявалі! Тут і «савецкі народ» успомнілі, і «прапановы працоўных калектываў» – адным словам, назад у СССР... Тым не менш ключавым словам тут з'яўляецца «добраахвотнасць». Так што ўсім людзям рэкамендую кінуць гэтую справу і паклапаціцца пра сваё здароўе і пра здароўе сваіх блізкіх. А чыноўнікі няхай дрэвы саджаюць – хоць у нечым карысці ад іх будзе.

І яшчэ скажу як спецыяліст у галіне права: любое ўтрыманне грошай з заработнай платы на карысць суботніка без згоды супрацоўніка будзе з'яўляцца незаконным!

– Якую адказнасць могуць панесці арганізатары суботніка ў выпадку заражэння ягоных удзельнікаў каранавірусам?

– Думаю, арганізатары суботніка паспрабуюць не панесці ніякай адказнасці. Як я ўжо сказаў вышэй, удзел у суботніку з'яўляецца «добраахвотным» – так прэм'ер Румас запісаў у сваёй пастанове. Гэта шчыліна, каб заявіць потым: ну і які пасля гэтага з нас запыт? Мы проста прапанавалі, але ты ж сам «добраахвотна» выйшаў на суботнік...

А ўвогуле, у прававой дзяржаве ў часы эпідэміі могуць быць ужытыя крымінальныя санкцыі паводле канкрэтных трох артыкулаў Крымінальнага кодэкса. Гэта артыкулы за непрыманне захадаў у ратаванні людзей, за непаведамленне інфармацыі пра небяспеку для жыцця людзей, а таксама за бяздзейнасць службовых асобаў.

– Напярэдадні суботніка Лукашэнка другі раз заявіў, што ў Беларусі ад COVID-19 нібыта «не памёр ні адзін чалавек». Як гэтыя словы могуць адбіцца на адносінах да чыноўнікаў да здароўя людзей?

– Мабыць, у нашай краіне хвост круціць галавой сабакі. А калі сур'ёзна, то нават афіцыйна на сёння пацверджаныя 63 смяротныя выпадкі. Гэта значыць, што ў сведчаннях аб смерці гэтых людзей у графе «прычына» пазначана: «каранавірусная пандэмія».

Акрамя суботніка, нас чакаюць яшчэ свята Працы 1 траўня і парад Перамогі – і не толькі ў сталіцы, але і абласных цэнтрах!

Безумоўна, такія заявы будуць спрыяць нядбаламу стаўленню да праблемы здароўя людзей у кіраўнікоў на месцах. Наша сістэма ўлады пабудаваная так, што чыноўнікі без ўказання зверху не паварушаць нават пальцам.

Тут дарэчы ўспомніць 59-гадовую пацыентку з Жыткавічаў Гомельскай вобласці, у якой яшчэ 23 сакавіка Міністэрства аховы здароўя выявіла і пацвердзіла каранавірус. Жанчына была дастаўленая на абласны ўзровень для інтэнсіўнай меддапамогі, а пасля яе дыягназ знялі. Далейшы лёс гэтай жанчыны невядомы, але гэты выпадак найбольш ярка характарызуе стаўленне да людзей і іх здароўя на месцах.

– Ці гатовыя вы абараняць інтарэсы тых, хто адмовіўся ўдзельнічаць у «суботніку», а таксама тых, хто можа захварэць на COVID-19 праз яго і іх сваякоў?

– Наш незалежны прафзвяз супрацоўнікаў радыёэлектроннай прамысловасці (РЭП), прававым інспектарам працы якога я з'яўляюся, прадстаўлены ў кожным рэгіёне Беларусі.

Мы гатовыя да гэтых задачаў. А галоўнае: у нас ёсць сілы і досвед абароны людзей наёмнай працы ад усёдазволенасці і бязмежжа працадаўцаў. Кожнай ахвяры гэтага «эксперыменту» ўладаў падчас эпідэміі каранавірусу мы гатовыя аказаць дапамогу.