8 сакавiка 2021, панядзелак, 0:04
Сім сім, Хартыя 97!
Рубрыкі

Нямецкі эксперт: Палац Пуціна з'яўляецца выразам слабасці

15
Нямецкі эксперт: Палац Пуціна з'яўляецца выразам слабасці
ФОТА: NAVALNY.COM

Гісторык архітэктуры ацаніў будынак з фільма Аляксея Навальнага.

Прафесар Міхаэль Мюлер, вядомы нямецкі мастацтвазнаўца і гісторык архітэктуры, паглядзеў новы фільм Аляксея Навальнага і пракаментаваў убачанае ў інтэрв'ю dw.com.

– Вы – суаўтар кнігі «Віла як архітэктура ўлады». Колькі ўлады сімвалізуе тое, што называюць «палацам Пуціна»?

– Гэты будынак сваім стылем адсылае нас у мінулыя стагоддзі, і, строга кажучы, яго нельга назваць сучасным: ён нібы выпаў са сваёй эпохі. І ўжо зусім дакладна ён не скіраваны ў будучыню. У гэтага будынка няма будучыні. Наадварот, ён сімвалізуе тое, што ўлада і валадарства чэрпаюцца з мінулага. Калі ж разгледзець мадэль грамадства, на якой грунтуецца падобная архітэктура, то гэта грамадства да пачатку індустрыялізацыі.

Цяжка ўявіць сабе, што гэта, па-першае, можа выкарыстоўвацца як летняя рэзідэнцыя, і, па-другое, што належыць (або як мяркуецца, што належыць) кіраўніку краіны, погляд якога ўвогуле павінен быць накіраваны ў будучыню. Кіраўнік увогуле не павінен заглыбляцца летам у арыстакратычную эпоху XVII стагоддзя.

– Калі гэта не летняя рэзідэнцыя, тады што ж?

– Якая летняя рэзідэнцыя?! Гэты будынак не ўзаемадзейнічае са сваім натуральным асяродкам. Ён ніякім чынам не звязаны з месцам, у якім размешчаны. Ён ігнаруе навакольную прыроду, ігнаруе факт, што побач мора. Ігнаруе пагорыстую мясцовасць паблізу. Ягоная архітэктура вельмі моцна сфакусаваная на самой сабе.

Гэты будынак можна ацаніць як спробу самалюбавання ўладай, спосаб паказаць самому сабе, якое значэнне ты маеш. Што, кажучы сур'ёзна, з'яўляецца не выразам сілы, а выразам слабасці. А калі паглядзець на ўнутранае ўбранне, немагчыма ўявіць, каб дробны буржуа, які падняўся да дзяржаўнага дзеяча, адчуваў бы сябе там камфортна. Гэты будынак варожы не толькі ў дачыненні да прыроды, ён варожы і ў дачыненні да людзей. Ён пагарджае людзьмі. Таму што цяжка ўбачыць у ім людзей. Гэта архітэктура пагарды да людзей, у тым ліку і да тых, хто ім карыстаецца або будзе карыстацца.

Што ўвогуле супярэчыць ідэі магутнай архітэктуры, але, можа быць, гэта новая інтэрпрэтацыя магутнасці?

– У гісторыі архітэктуры ёсць прыклады аналагічных будынкаў?

– Мне прыходзіць на розум сядзіба Херст-Касл на ціхаакіянскім узбярэжжы Каліфорніі, якая належала газетнаму магнату Джорджу Херсту. Галоўны будынак – таксама з прэтэнзіяй на гістарычны стыль, але пабудаваны ён з значна большым густам. А тут (пад Геленджыком – рэд.) пра густ і казаць не выпадае: унутранае ўбранне выглядае месцамі проста жахліва. Але рэч зусім не ў гэтым. Пасля падзення Берлінскай сцяны мы ўбачылі, наколькі дробнабуржуазнымі, мяшчанскімі былі лецішчы гэдээраўскіх функцыянераў, наколькі там усё было неяк сумна і прымітыўна. А тут жа намаўляецца арыстакратычнае валадарства, якое шукае да сябе падобных.

Можа быць, гэта архітэктура алігархіі? Можа быць, той, хто ў свой час «зачысціў» алігархаў, хто пазбавіў іх палітычнага ўплыву і вымусіў падпарадкоўвацца, цяпер ставіць сябе на вяршыню алігархічнага самаздаволення – і дзеля гэтага злоўжывае палітычнай уладай? Тут мы маем справу з эстэтызацыяй прыватызаванай улады.

Спампоўвайце і ўсталёўвайце мэсэнджар Telegram на свой смартфон або кампутар, падпісвайцеся (кнопка «Далучыцца») на канал «Хартыя-97».