«Часам хочацца разняволіцца і не лічыць грошы»

Шматдзетная маці расказала пра даходы і выдаткі.

Ці можна схадзіць у парк забаў і не застацца з пустым партманетам, калі сям'я мае трое дзяцей? Як накарміць сям'ю з 5 чалавек за 9 рублёў? Адказы на гэтыя і шмат якія іншыя пытанні ведае Вольга, шматдзетная маці. Яна расказала Myfin.by аб бюджэце шматдзетнай сям'і, асноўных выдатках і ашчадзе.

"Чым больш патрэб з'яўляецца, тым больш грошай трэба"

Вольга гадуе 3 дзяўчатак: Маруся — 15 гадоў, Даша — 11 гадоў і малодшая Ульянка — 5 гадоў. Маруся сёлета скончыла 9-ы клас і падала дакументы ў каледж. Сям'я цяпер чакае вынікі. Сярэдняя дачка перайшла ў 6-ы клас, а малодшая пакуль ходзіць у садок. Блізка 1 верасня, цікавімся, як ідзе падрыхтоўка дзяцей да новага навучальнага года.

- Да школы мы робім закупы збольшага зарання, — апавядае Вольга. — Але калі ў жніўні пачаць рыхтавацца, то, вядома, складана, бо цана ўсяго высокая. У тэлевізары кажуць, што сабраць дзіця ў школу каштуе 300 рублёў. Я не ведаю, з якіх выдаткаў выходзіць такая сума? — задае пытанне жанчына. - Ну, калі толькі купіць па адной рэчы ў школу: штаны, спадніца, блузка, камізэлька — і можа быць, стане на пару абутку. На канцылярскія тавары дакладна не стане. Напрыклад, у ГУМе або ЦУМе звычайная блузка каштавацьме 50 рублёў!

Імкнуся шукаць больш даступную цану неабходнага тавару. Дапамагае, што нейкія рэчы дастаюцца малодшым ад старэйшых.

Яшчэ адзін істотны артыкул выдаткаў у сям'і — гэта абутак.

- Імкнуся заўсёды купляць толькі скураны абутак, таму бывае складана знайсці добрую пару за даступную цану. Але хочаш жыць — завіхайся. Шукаю абутак на збаўках або купляю не ў сэзон, але часам складана так зрабіць, бо ножка можа вырасці, і абутак стане малы.

Выдаваць агульны бюджэт сям'і Вольга не стала.

- Чым больш з'яўляецца запатрабаванняў, тым больш грошай трэба. Ёсць стымул, да чаго імкнуцца.

"Прадукты харчавання - самы вялікі артыкул выдаткаў за месяц"

Бо сям'я вялікая, то і харчоў, адпаведна, трэба шмат. Колькі менавіта ідзе грошай на ежу, Вольга сказаць не змагла. Прызнаецца, што ніяк не можа палічыць. Але з упэўненасцю кажа, што гэта асноўны артыкул выдаткаў сям'і.

- Муж неяк раз мне прапанаваў паспрабаваць збіраць чэкі, каб хаця б прыкладна разумець, колькі ідзе за месяц грошай на ежу. Мне цяжка гэта зрабіць. Я чэк на касе паглядзела і выкінула. Садавіну і гародніну часам купляем на базары. А так усё ў краме.

Прыкладны паход у гастраном у сям'і выглядае так.

- Прадукты харчавання — самы вялікі артыкул выдаткаў за месяц. Купляем часта малочныя прадукты: тварог, ёгурты, сыр, малако. За адзін паход у краму можам аддаць рублёў 50-70. Гэта без мяса. Калі дадаць сюды яшчэ мяса і садавіну, стабільна 80-100 рублёў выходзіць. Такога запасу нам стане на дні 2. Потым лядоўня пачынае пусцець. Ратуюць запасы ў маразільніку: масла, мяса, рыба, гародніна, зеляніна, ягады. Калі бачу прадукты са зніжкамі, то бяру іх. Тую ж рыбу: хек, мінтай. Магу купіць адразу 2 кілаграмы. Той жа прынцып працуе і з іншымі харчамі. Бачу добрую цану — бяру. Але калі пайсці ў супермаркет, то рыхтуйся адразу пакінуць рублёў 300, бо там заўсёды трэба ўсё і адразу.

Вольга прызнаецца, што ў добрых і якасных прадуктах яны сабе стараюцца не адмаўляць.

- Хочацца тых жа і цукерак шакаладных з'есці, і рыбку чырвоную. Гэта мы таксама сабе дазваляем.

«Добра мець такі даход, каб не баяцца выдаткаваць у краме 100 або 300 рублёў»

Для сям'і Вольгі, як для шматдзетнай, даюцца жыллёвыя, падатковыя, адукацыйныя і іншыя льготы.

Вельмі вялікі бонус — гэта дадатковы аплатны непрацоўны дзень штотыдзень.

- У панядзелак маю дзень мамы. Гэта вельмі каштоўны дзень для мяне, бо працаваць 5 праз 2 — проста знясіленне. Яшчэ сярод ільгот — гэта 50% зніжка ў дзіцячым садку на харчаванне і бясплатнае харчаванне ў школе, што таксама дарэчы. Сёлета кармілі ў школе вельмі смачна. Дзеці ўсё з'ядалі, і не даводзілася марнаваць грошы на перакус. Раней бегалі ў буфет на перапынку, калі была магчымасць, імкнуліся браць ссабойкі (яблык, печыва, бутэрброды).

Тым не менш, паводле слоў Вольгі, значна прыемней і камфортней, калі б заробак адпавядаў цэнам у краме, тады і не было б неабходнасці ў ільготах.

- У нас былі вельмі складаныя моманты ў жыцці. Але спадзяемся толькі на сябе. Добра мець такі даход, каб не баяцца выдаткаваць у краме 100 або 300 рублёў.

Кватэру Вольга з мужам набылі, калі ў сям'і было толькі двое дзяцей, то бок ільготамі на будаўніцтва жылля для шматдзетных сям'я не карысталася. Да гэтага жылі ў інтэрнаце сямейнага тыпу.

- Частку вартасці кватэры мы сплацілі чэкамі «Жыллё», нешта ўзялі ў крэдыт ад працы на 5 гадоў. Астатнюю суму крэдыту плацім яшчэ цяпер. Рамонт таксама рабілі пакрысе, гэта ж асобны артыкул выдаткаў. Мы ўсё рабілі паэтапна. Я люблю беларускія папяровыя шпалеры, бо вінілавыя для мяне — гэта плеўка. Такі рамонт выходзіць і недарагі, і прыгожы, — разважае Вольга.

«Даводзіцца выкручвацца, каб не ўціскаць свае жаданні»

Вольга расказвае, што заўсёды імкнецца ашчаджаць, але пільнуецца прынцыпу: лепш купіць менш, але больш якаснае. Яшчэ адна парада што да ашчады — зрабіць самому.

- Дапусцім, патрэбны торт. У краме ён каштуе 23 рублі, напрыклад. Мы купляем масла, пачак смятаны (цукар і мука зазвычай заўсёды ў доме ёсць) і пячом самі. Выдаткавалі 10 рублёў, вымеркавалі 13. І выйшла смачней і якасней. Калі ж стаіць пытанне купіць на ўсю сям'ю 2 пачкі пяльменяў за 8 рублёў або 2 індычыныя ножкі за 9, то я выбіраю другі варыянт. Так я змагу прыгатаваць 2 стравы: звару суп і натушу бульбы.

Што да большых выдаткаў, калі пільна трэба купіць нешта з тэхнікі, то сям'ю ратуе растэрміноўка.

- Мы дачцэ так купілі тэлефон. Імкнуліся выбіраць з добрымі характарыстыкамі з прымальным для нас коштам — рублёў 500-600. Плацілі прыкладна рублёў 40 цягам 8 месяцаў. Сабе дакладна гэтак жа набыла тэлефон — на раты. Купіць нешта з тэхнікі рублёў за 500 адразу складаней.

Непрацоўны дзень Вольга з усёй сям'ёй любіць прабавіць у парку адпачынку. Кожны хоча выпіць кавы, з'есці пірог, і ўжо рублёў 20 стабільна выходзіць. Яшчэ ў спісе забаў — выправа ў цырк.

– На спецыяльным сайце я лаўлю добрыя білеты за 9 рублёў, якія зазвычай каштуюць даражэй. Гэта значыць ні ў забаўках, ні ў добрай ежы мы сабе не адмаўляем. Але даводзіцца выкручвацца, каб не ўціскаць свае жаданні.

Можа здацца, што шматдзетная сям'я — гэта бясконцая ашчада і пошук збавак, а ўсе твае асабістыя жаданні на другім плане.

Усе матэрыяльныя нягоды нішто ў параўнанні з тым, што маеш вялікую і моцную сям'ю.

- Мы не баімся ніякіх цяжкасцяў. Так, часам было складана, але ніхто ў нас ніколі не быў галодны. Усе былі сытыя, адзетыя і абутыя. Але ўсё ж часам хочацца разняволіцца і не лічыць грошы. Таму трэба імкнуцца да лепшага!