Нацбанк Беларусі ўключыў «друкарскі станок»?

У эканоміцы ў абарачэнні зноў з'явіліся «лішнія» мільярды.

У эканоміцы Беларусі за жнівень зноў вырас агульны памер гатоўкі ў абарачэнні. На пачатак верасня гэты паказнік склаў 8 млрд 938,2 млн рублёў, паведамляе Нацбанк. Гэта чарговы рэкорд. Пры гэтым у жніўні быў зафіксаваны прыкметны скачок – больш чым на 3 млрд рублёў – шырокай грашовай масы. Размова пра сродкі насельніцтва і прадпрыемстваў на рахунках у банках і гатоўку ў абарачэнні. Гэта таксама рэкордны рост.

За жнівень агульны памер гатоўкі ў абароце павялічыўся на 111,9 млн рублёў – да 8 млрд 938,2 млн рублёў. Для параўнання: на пачатак гэтага года гэты паказнік быў на ўзроўні 6 млрд 893,6 млн рублёў. За ліпень прырост быў на ўзроўні 251,9 млн рублёў.

У цэлым за 2022 год агульны памер гатоўкі ў абароце павялічыўся на 2 млрд 173,2 млн рублёў.

Шырокая грашовая маса за жнівень рэкордна вырасла – на 3 млрд 62,7 млн рублёў. Размова пра сродкі насельніцтва і прадпрыемстваў на рахунках у банках, а таксама гатоўку ў абарачэнні. На 1 верасня шырокая грашовая маса склала 68 млрд 929,8 млн рублёў. Нагадаем, за ліпень гэты паказнік знізіўся на 1 млрд 141,2 млн рублёў, а за чэрвень – вырас на 2 млрд 994,9 млн рублёў. За 2022 год шырокая грашовая маса павялічылася на 6 млрд 887,6 млн рублёў, піша a target="_blank" href=https://news.zerkalo.io/economics/48932.html?_gl=1*bttsx*_ga*MjIwNzYyNTMzLjE2MjU3NTUwNTc.*_ga_B8LJ3JQEWY*MTY5NDcwNDI1Ni4xNzU3LjEuMTY5NDcxMTY0NS40MS4wLjA.>«Люстэрка».

Што за друкарскі станок, пра які гавораць? Нацбанк можа ўзяць і надрукаваць грошы?

У нашай краіне Нацбанк рэгулюе аб'ём грошай, які патрабуецца эканоміцы. Ён вызначае, ці праводзіць эмісію грошай, гэта значыць дадатковы выпуск грошай у абарачэнне – як гатоўкі, так і не гатоўкі. Эмісія, калі зусім спрасціць, можа праходзіць паводле двух сцэнараў – умоўна пазітыўнага і ўмоўна негатыўнага. Першы варыянт – прадуманае, абгрунтаванае ўліванне грошай у эканоміку, гэта робяць з улікам рэальных патрэбаў. Да прыкладу, калі ў эканоміцы назіраецца нястача грошай, Нацбанк пазычае іх банкам, а калі ўзніклі лішкі, то ўжо рэгулятар пазычае ў фінустановах, каб урэгуляваць аб'ём грошай у звароце.

Прывядзем яшчэ адзін прыклад. Сёлета Нацбанк шэсць разоў зніжаў стаўку рэфінансавання. Да гэтага паказніка прывязаныя стаўкі ў некаторых крэдытах. Таксама Нацбанк неаднаразова сёлета зніжаў адсоткавую столь банкаўскіх крэдытаў для насельніцтва і юрыдычных асобаў. Усё гэта прывяло да падзення адсоткавых ставак у банкаўскіх пазыках і як вынік – росту крэдытавання, гэта значыць да павышанага попыту на грошы ў эканоміцы. У гэтым выпадку Нацбанк можа звярнуцца да ўлівання дадатковых грошай у эканоміку, каб закрыць павышаны попыт на іх.

Другі варыянт з'яўлення дадатковых сродкаў у эканоміцы – выпусціць нічым не падмацаваныя грошы (да прыкладу, калі яны не суправаджаюцца ростам золатавалютных рэзерваў або валютнымі паступленнямі за кошт экспарту). Гэта пагражае ў будучыні сур'ёзнымі праблемамі. Звычайна гэты варыянт і маюць на ўвазе, калі гавораць пра друкарскі станок. Навошта гэта робяць? Як правіла, каб аператыўна развязаць нейкія праблемы.

Напрыклад, улады могуць заявіць, што да канца года сярэдні заробак вырасце да 1000 даляраў у эквіваленце. Калі аб'ектыўных прычынаў для гэтага няма (напрыклад, росту прадукцыйнасці працы, выпуску і продажаў прадукцыі), а выканаць папулісцкае абяцанне трэба, то ў эканоміку могуць «уліць» нічым не падмацаваныя сродкі. Або ўраду могуць спатрэбіцца дадатковыя грошы на крэдытаванне стратных сельгас- або прамысловых прадпрыемстваў. Для гэтага таксама могуць пайсці на ўліванні.

Планавае абнаўленне банкнотаў, каб замяніць зношаныя, мы выносім за дужкі.