Эканаміст: Значная частка насельніцтва Беларусі знаходзіцца за рысай беднасці

Трэба толькі разлічваць гэты паказчык паводле міжнародных нормаў.

Эканаміст Леў Марголін у інтэрв'ю Филину расказаў аб тым, ці можна выжыць у Беларусі на бюджэт пражытковага мінімуму.

З першага жніўня ў Беларусі павялічваецца бюджэт пражытковага мінімуму. Ён складзе 328,5 рубля. У параўнанні з папярэднім значэннем паказчык вырас на 5,6%.

Для працаздольнага чалавека БПМ складзе 366,23 рубля на месяц, для пенсіянера - 247,21 рубля, для дзіцяці да трох гадоў - 204,8 рубля на месяц.

— Як вы думаеце, ці дастаткова сумы БПМ для таго, каб выжыць у Беларусі сёння?

- Складанае пытанне. Кожны чалавек сам вымярае, колькі яму трэба, каб выжыць, і большасць на такія грошы не жыве. Мусіць, пражыць складана.

Хаця ў разліку бюджэту пражытковага мінімуму таксама ёсць свае нюансы. Пры яго фармаванні, вядома, бяруць самыя распаўсюджаныя, самыя танныя прадукты.

Можна набыць, умоўна кажучы, на гэты БПМ 50 кілаграмаў бульбы на месяц, 10 кіло макароны, яшчэ нейкіх крупаў, алей, цукар, соль — глядзіш і можна пражыць месяц.

Вядома, не патаўсцееш, але і з голаду не памрэш. Таму ўсё залежыць ад падыходаў.

Дзяржава, якая клапоціцца аб сваіх грамадзянах і іх дабрабыце, стараецца як мага вышэй узняць БПМ, бо паводле гэтага паказчыка разлічваюцца дапамогі, сацыяльныя пенсіі і надбаўкі да іх.

На сёння, напэўна, размова ідзе аб магчымасцях дзяржавы, гэта значыць, з задавальненнем павысілі б больш, але такіх магчымасцей няма. Сітуацыя ў эканоміцы вядома якая, перспектыў найбліжэйшым часам няма, і тое, што ў гэтых умовах павысілі на 5 адсоткаў БПМ, ужо неяк крышку, можа, крыху дапаможа тым, хто ад яго залежыць. Але казаць аб багацці, вядома, тут не даводзіцца.

- На падлікі праекта «Кошт урада», падвышэнне БПМ наўрад ці зможа кампенсаваць інфляцыю.

- А яно і не ставіць сабе такую мэту. Калі вы будзеце лічыць інфляцыю не па агульным наборы, як гэта робіць дзяржава, а па найбольш танных прадуктах, не здзіўлюся, калі там інфляцыя не 17%, а, можа быць, тыя ж 5%. Размова ідзе аб самых танных прадуктах: бульбе, макароне айчыннай вытворчасці.

Вядома, інфляцыя не кампенсуе пяціадсоткавае падвышэнне. Дапамогі на дзяцей ці пенсіі па інваліднасці таксама не кампенсуюць інфляцыю, але я так разумею, што такую задачу дзяржава і не ставіць.

- Як вы думаеце, як у далейшым будзе расці БПМ і, адпаведна, прывязаныя да яго дапамогі, пенсіі, надбаўкі да іх?

.

- Разумееце, справа ў тым, што ўсе гэтыя разлікі будуюцца на статыстычных звестках. Статыстыка - гэта навука, на жаль, не вельмі дакладная. Дастаткова ў спажывецкім кошыку, на падставе якога разлічваецца БПМ, замяніць нейкі прадукт на іншы ці нешта дадаць ці прыбраць — і можна дабіцца неабходных вынікаў.

Таму, на мой погляд, тут вялікую ролю іграе магчымасць бюджэту дзяржавы, ФСАН. Інфляцыя выклікае не толькі рост коштаў, але і прыводзіць часам да росту бюджэтных паступленняў, за кошт таго, што кошты продажу тавараў таксама растуць, адпаведна, і падаткі растуць у рублёвым вылічэнні. Іншая справа, што рубель становіцца таннейшым, але колькасць іх расце.

Таму тут падыход, на мой погляд, такі: у нас з'явілася энная сума, якую можна пусціць на сацыяльныя патрэбы. Напрыклад, на пяць адсоткаў можна падняць.

- Паводле звестак Белстата, аднадзённае раздробнае тавараабарачэнне на душу насельніцтва складае 19 рублёў. Як падлічыў праект «Кошт урада», БПМ выстарчыць толькі на 16 паходаў у краму на месяц. І гэта без уліку аплаты паслуг - камунальных, транспартных і гэтак далей.

- Вы павінны разумець, што гаворка ідзе аб сярэднім чэку. Людзі, якія залежаць ад БПМ, не дазваляюць сабе марнаваць 19 рублёў за дзень. Яны ў той палове, якая значна ніжэйшая за сярэдні ўзровень, і ніхто іх да гэтага ўзроўню дацягваць не збіраецца.

Думаю, што нават у найбагацейшых краінах людзі, якія знаходзяцца на сацыяльным забеспячэнні дзяржавы, не належаць ні да сярэднеаплатных, ні да тых, што вышэй за сярэдні аплачваецца, адпаведна, іх спажывецкія патрэбы не могуць быць сярэднімі па краіне і змушана з'яўляюцца значна меншымі.

- Калі рэзюмаваць, што чакае атрымальнікаў дапамог і пенсій у найбліжэйшай будучыні?

- Тое ж, што і астатніх грамадзян Беларусі. Інфляцыя прагрэсуе, і мы з кожным тыднем бачым, што нашы выдаткі растуць. Калі дзяржава абвяшчае, што дапамогі павышаюцца на 5%, а пенсіі - на 10%, гэта дазваляе перавесці дух на нейкі час. Потым зноў інфляцыя, рост коштаў, і мы забываемся на падвышэнне, бо яно не забяспечвае нашы патрэбы.

На сёння сітуацыя ў нашай дзяржаве такая, што значная частка насельніцтва знаходзіцца па-за межамі беднасці, калі меркаваць паводле міжнародных нарматываў. На жаль, хуткім часам ніякіх радыкальных змен не прадбачыцца.