2 сакавiка 2024, Субота, 18:38
Падтрымайце
сайт
Сім сім,
Хартыя 97!
Рубрыкі

Школа імя таварыша Балабы

17
Школа імя таварыша Балабы
Ірына Халіп

Гузік ад кальсонаў як сімвал патрыятычнага выхавання.

Ну што ж, прызнаюся (1 верасня - самы прыдатны для гэтага дзень): я - тая самая маці аднаго з вучняў прыватнай школы, якіх у мінулым навучальным годзе адправілі ў дзяржаўныя навучальныя ўстановы.

Пстрычкай важкіх сасіскападобных пальцаў усе прыватныя школы былі зачыненыя. Канец першай чвэрці, час кантрольных і выстаўленні адзнак за чвэрць, і ў гэты самы час у роднай краіне раптам касуюць прыватную адукацыю (акрамя абельска-гуцэрыеўскай школы, зразумела).

Памятайце, тады чыноўнікі з управы адукацыі і міністэрства расказвалі ў тэлевізары, як усіх дзяцей з прыватных школ прынялі з распасцёртымі абдымкамі, накармілі і абагрэлі, і наогул паказалі, якая гэта – сапраўдная адукацыя замест сумнеўнай, за грошы. Дык вось, дазвольце расказаць, як выглядалі гэтыя распасцёртыя абдымкі.

Усім бацькам прыйшлі пагрозлівыя паведамленні ад раённых упраў адукацыі: калі на працягу тыдня ваша дзіця не будзе залічанае ў дзяржаўную школу, будзе разглядацца пытанне аб пастаноўцы яго на ўлік, як таго, хто знаходзіцца ў сацыяльна небяспечным становішчы. СНС - самая страшная абрэвіятура для ўсіх беларускіх бацькоў.

Некаторым без усялякіх апавяшчэнняў ад адукацыйных чыноўнікаў прыходзілі позвы на камісію выканкама. Адной з маці нашага класа, якая жыве за горадам, проста патэлефанаваў участковы і сказаў: калі да канца тыдня сына ў дзяржаўную школу не аддасце, прыйдзем з ператрусам і што-небудзь знойдзем. Было зразумела, што прыватнай адукацыі гамон, усё ўжо даўно вызначана і, мяркуючы з маштабу пагроз кожнай сям'і, дадзены загад: ніводзін вучань прыватнай школы не павінен пазбегнуць дзяржаўнай. І сын адправіўся ў дзяржаўную школу.

Магу сказаць, што ў цэлым яму пашанцавала: бацькі іншых дзяцей расказвалі потым, што сутыкнуліся з рэплікамі накшталт «у вас там у прыватных школах за грошы ацэнкі ставілі, паглядзім, як ты тут справішся». У нас нічога падобнага не было. І ўвогуле, цяпер, калі пачаўся новы навучальны год, магу сказаць тое, чаго яшчэ мінулай восенню не думала сама: школьная адміністрацыя – разумныя, адукаваныя, удумлівыя педагогі. Настаўнікі - выдатныя. Класны кіраўнік шчыра думала, што яе прызначэнне - абараняць сваіх вучняў і дапамагаць ім.

Вядома, як у кожнай школе, была там настаўніца фізікі са схільнасцямі турэмнага наглядчыка, з тых, што не ўмеюць ні выкладаць, ні размаўляць, а сваю прафесійную нікчэмнасць сублімуюць у здзекі з дзяцей. Напэўна, у кожнай школе такая асоба маецца. На шчасце, сучасныя дзеці навучыліся пляваць на такіх з высокай званіцы. Але ў цэлым - добрыя педагогі. Проста ў іх не стае часу вучыць дзяцей. Таму што вучоба ў дзяржаўнай школе - справа другарадная. Галоўнае - гэта патрыятычныя мерапрыемствы, на якія дзяцей забіраюць з урокаў. І гэта загады, якія не абмяркоўваюцца. Прычым загады ідуць не ад кіраўніцтва школ, а ад чыноўнікаў.

За тры чвэрці навучання ў дзявятым класе мой сын са сваімі аднакласнікамі пабываў на вялікай колькасці ідэалагічных мерапрыемстваў. Напрыклад, аднойчы школьнікаў падчас урокаў раптоўна сарвалі з месцаў і павялі ў будынак раённай адміністрацыі, дзе іх чакаў «дэпутат» Клішэвіч. Гэта называлася «дыялогавай пляцоўкай». Дыялог палягаў у тым, што цягам гадзіны паўпісьменны Клішэвіч расказваў дзецям пра фашысцкую тарашкевіцу і «змагароў». Потым нават настаўнікі, калі дзеці цытавалі ім словы Клішэвіча пра фашысцкую тарашкевіцу, са шчырым здзіўленнем перапытвалі «што-што?».

А потым быў фестываль вайсковых кіраўнікоў Партызанскага раёна. Вы можаце сабе ўявіць, што такое «фэст вайсковых кіраўнікоў»? А вось я ўжо магу. Вайсковыя кіраўнікі выводзілі на сцэну вучняў сваіх школ (некаторых - у ваеннай форме), і тыя расказвалі нешта патрыятычнае - напрыклад. Як пабывалі на экскурсіі па мясцінах баявой славы. Наш ваенрук абышоўся малой крывёй - калісьці пра такога кшталту экскурсію з удзелам школы быў сюжэт на БТ, таму ён спакойна яго сцягнуў і прадэманстраваў: вось, нас па тэлевізары паказваюць.

Яшчэ адзін вайсковы кіраўнік запусціў змантажаваны ролік, у якім падлетак гуляе ў кампутарную гульню, а яму сябры дасылаюць спасылку на відэа пра піянераў-герояў (у тым ліку, вядома, пра Паўліка Марозава) у TikTok, і хлопчык, паглядзеўшы відэа, становіцца патрыётам, кідае кампутар і ідзе запісвацца ў ваенна-патрыятычны клуб. А ваенрук гімназіі №5 імя «Герояў сустрэчы на Эльбе» (!) расказваў, як кожны год дзеці адзначаюць сустрэчу на Эльбе і нават узнаўляюць яе. Дзеці прадэманстравалі, як гэта робіцца. Спачатку хлопчык высыпаў на сцэну пясок і сказаў, што гэта пясок з берагоў Эльбы. Потым дзяўчынка паклала ў пясок гузік ад салдацкіх кальсонаў і сказала, што гэта гузік ад кальсонаў яе дзядулі, які служыў у савецкім войску. Раённыя ідэолагі і наглядчыкі гарадскія засталіся вельмі задаволены высокім ідэйным узроўнем мерапрыемства.

Такім жа высокім ідэйным узроўнем адрознівалася ўрачыстае пасяджэнне, прысвечанае чарговай гадавіне вываду савецкіх войскаў з Афганістана. Галоўным спікерам мерапрыемства быў амапавец Балаба - той яшчэ афганец, вядома. Перш чым спікер пачаў прамову, дзеці гадзіну слухалі фанаграмы, якія былі зацверджаны ідэолагамі. Спачатку прагучала песня «Русские не сдаются, с честью не расстаются», а пасля – «Колокола Хатыни» пра тое як «вьется дым над пепелищем, уцелев, остался нищим». Якое дачыненне ўсё гэта мае да вываду войскаў з Афганістана? Ды ніякага, затое ідэалагічна правільна. Гэтак жа сама, як і песня нявесткі Лукашэнкі «Што ты зрабіў для Радзімы?», якая, вядома, таксама прагучала на радасць дзецям. Потым Балаба расказаў, што расейцы не здаюцца, а беларускія дзеці павінны дзякаваць уладзе за тое, што ў нашай краіне няма вайны.

Дарэчы, наконт званоў Хатыні. Апроч выязных ідэалагічных мерапрыемстваў, у ходзе былі «ўязныя».

Гэта калі ў школу прыходзілі пракуроры, вайскоўцы, міліцыянты і расказвалі пра «змагароў» і пра тое, што кожнага, хто чытае экстрэмісцкія тэлеграм-каналы знойдуць і пакараюць. Яны чамусьці ўвесь час праводзілі паралелі паміж 2020 годам і Хатынню: маўляў, «змагары» - гэта тыя ж паліцаі, якія спалілі Хатынь, такія ж нацысты і фашысты. А амапаўцы - гэта, адпаведна, старыя і дзеці, якіх спальвалі жыўцом у хляве. Ну і, канешне, літаратурна-музычныя мантажы ў межах акцыі «30 дзён да перамогі». Магу працытаваць: «Но пилоты спокойно и точно бомбили теплушки, ухмыляясь злорадной арийской усмешкой своей». Выбачыце за цытату, я не наўмысна.

Я не ведаю, калі беларускія дзеці паспявалі вучыцца. Затое ведаю іншае: велізарныя грошы, якія выдаткоўваюцца на ідэалогію і патрыятычнае выхаванне, ляцяць у вялікую трубу, якая ўсмоктвае іх з пераможным чмяканнем. Таму што засмеціць мазгі сённяшнім беларускім дзецям немагчыма. Яны не глядзяць тэлевізар і не лічаць патрэбным верыць дарослым, чыёй адзінай (ды і то вельмі сумнеўнай) перавагай з'яўляецца ўзрост. Яны чытаюць навіны ў Інтэрнеце, глядзяць ютуб-каналы, чытаюць Оруэла і Шаламава. Яны смяюцца з Балабы і Клішэвіча, расцягваюць на здзеклівыя мэмы пракурорскія жахі і любяць сваю краіну значна больш шчыра і горача, чым ідэолагі, якія пакрыліся цвіллю. Дзеці іранічныя і адважныя. Ім патрэбная дыскусія, а не штампаваныя маналогі амапаўцаў і пракурораў. Але паколькі інтэлектуальныя магчымасці ідэалагічных прадстаўнікоў вельмі слабыя, у выніку атрымліваюцца фестывалі вайсковых кіраўнікоў і Балабы ў якасці аратара. І, вядома, гузік ад салдацкіх кальсонаў – ідэальны сімвал беларускай ідэалогіі.

Ірына Халіп, спецыяльна для Charter97.org

Напісаць каментар 17

Таксама сачыце за акаўнтамі Charter97.org у сацыяльных сетках