25 чэрвеня 2024, aўторак, 2:41
Падтрымайце
сайт
Сім сім,
Хартыя 97!
Рубрыкі

Станіслаў Шушкевіч: Сапраўдныя лідары Беларусі - у турмах ці за мяжой

26
Станіслаў Шушкевіч: Сапраўдныя лідары Беларусі - у турмах ці за мяжой
СТАНІСЛАЎ ШУШКЕВІЧ

Ніякіх варыянтаў утрымання ўлады, акрамя страху, у беларускага дыктатара не засталося.

Такое меркаванне ў інтэрв'ю сайту charter97.org выказаў першы кіраўнік незалежнай Беларусі, экс-кіраўнік Вярхоўнага савета XII склікання Станіслаў Шушкевіч.

- Пратэст у Ерэване некаторыя СМІ ўжо назвалі «Электрамайданам». А украінскі экспэрт Тарас Чарнавіл выказаў здагадку, што падзеі ў Арменіі могуць пачаць развівацца паводле ўкраінскага сцэнару. Наколькі, на вашу думку, абгрунтаваныя падобныя параўнанні?

- Нядаўна я быў недалёка ад Арменіі, калі быць больш дакладным - у Баку. І мне здаецца, што ў кіраўніцтва Арменіі няма іншага выйсця, акрамя (павышэння коштаў на электраэнэргію), інакш яны стануць банкрутамі. А разумення і сіл, каб растлумачыць гэта грамадству, яны ў сабе не знайшлі. Ці можа гэта прывесці да новага Майдану на постсавецкай прасторы? Я не выключаю. Таму што армянскай апазіцыі сапраўды была патрэбная пэўная нагода. І калі я, напрыклад, не думаю,што гэтая нагода досыць важкая (магчыма, таму што не маю ўсёй інфармацыі) - яна можа сапраўды перарасці ў Майдан, таму што ў грамадстве назапасіліся досыць моцныя пратэстныя настроі. І фармальна нагода для пачатку пратэстаў стане не так ужо важная. Выбух незадаволенасці мог справакаваць і любая іншая падстава. А пратэст, сапраўды, дастаткова масавы і актыўны, і ён можа цалкам перарасці ў сапраўдны Майдан.

- Праваабаронцы выказваюць меркаванне, што падзеі ў Кіеве, з аднаго боку, настолькі напалохалі аўтарытарныя рэжымы, а з другога - паказалі прыклад прымянення смяротнай зброі супраць мірных дэманстрантаў, што цяпер любая аўтакратыя цяпер будзе ўтрымліваць сваю ўладу, не разбіраючыся ў метадах. Армянскія падзеі пацвярджаюць гэта?

- Цалкам пацвярджаюць. Мне не хочацца даваць рэзкіх ацэнак, але там, падобна, сапраўды забыліся, навошта існуе ўрад, парламент і прэзідэнт. Яны проста захоўваюць сваю ўладу любымі сродкамі і забываюць, што павінны служыць краіне і народу. У нейкім сэнсе, гэтая ўлада клептакратычна. Успамінаючы ўбачанае мною нядаўна ў Баку, я хачу адзначыць: нягледзячы на тое, што азербайджанскі і армянскі рэжымы шмат у чым розныя (хоць бы таму, што гэта багаты рэсурсамі Азербайджан і параўнальна бедная Арменія) - у адным яны вельмі падобныя. Гэта тое, якімі метадамі ўтрымліваецца ўлада.

- На вашу думку, ці выкарыстае беларускі рэжым які-небудзь вопыт Ерэванскіх падзей?

- Наш рэжым выкарыстаў ужо ўсё, што можна выкарыстоўваць. Успомніце выбары 2010 года: больш жорсткіх падзей у нас яшчэ не было. Беларускі рэжым здушыў грамадства. У турму былі пасаджаныя ўсе, хто мог дзейнічаць паводле правіл апазіцыйнай барацьбы. Ужо тады рэжым паказаў, што здольны на любыя крокі. І калі зноў будуць падобныя пратэсты, яны будуць зноў вельмі жорстка задушаныя. Таму што іншага спосабу ўтрымаць уладу, акрамя страху, у беларускага рэжыму няма.

- А прадстаўнікі грамадзянскай супольнасці Беларусі якой урок маглі б вынесці з армянскага «Электрамайдана»?

- Баюся, што цяпер цяжка чакаць ад грамадзянскіх лідараў у Беларусі нейкіх пастаноў. У нас цяпер ёсць вельмі вялікая праблема ў апазіцыі: лідарскія амбіцыі не ва ўсіх пацвярджаюцца лідарскімі якасцямі... Сапраўдныя лідары былі збітыя, кінутыя ў турму, вымушаныя былі пакінуць Беларусь. Цяпер засталося шмат лідараў, здольных тэарэтызаваць, але мала - здольных да барацьбы з рэжымам.

Напісаць каментар 26

Таксама сачыце за акаўнтамі Charter97.org у сацыяльных сетках