Боня як калектыўнае неўсвядомленае

Драхлеючы рэжым пераходзіць у сваю тэрмінальную фазу.

«Хто арганізаваў уставанне?» — адзін з рускіх мемаў, звязаных з таталітарнай уладай. У 1946 годзе, калі публічна чыталі вершы Ахматавай, зала ўстала з апладысментамі. Калі пра гэта даклалі Сталіну, ён нібыта вымавіў гэтую фразу. А хто «арганізаваў» Боню?

Вікторыя Анатольеўна Боня — блогер, мадэль, тэлевядучая, экс-удзельніца рэаліці-шоў «Дом-2», альпіністка, якая больш за 10 гадоў жыве ў Еўропе, — выйшла да рампы «палітычнай сцэны» і ўсклікнула: «Што ж вы робіце? Вы нас не чуеце, Уладзімір Уладзіміравіч!»

Пяскоў адразу сказаў: «Чуем-чуем!» У адказ Вікторыя Анатольеўна запісала рылс, дзе разрыдалася слёзамі ўдзячнасці.

Адбылося гэта на фоне праблем з блакіроўкамі. Існаваў ухвалены Пуціным курс вялікага альянсу — ФСБ, Мінлічбы, Адміністрацыі прэзідэнта, «ВКонтакте», «Яндэкса», «Сбербанка» і «Ростэлекома» — на хуткае гвалтоўнае ўкараненне месэнджара «Макс», кантроль за VPN і выцісканне варожых платформаў.

Пачалі ўкараняць — усё рухнула: плацежныя сістэмы, дастаўка, каршэрынг... Адначасова пачалося запалохванне насельніцтва. Маўляў, будзем выяўляць, у каго там трафік занадта энергічны праз VPN.

Насельніцтва ахнула, перахрысцілася, але стрывала. Улады не супакойваліся: «Будзем, — кажуць, — браць грошы за VPN». Другі раз ахнула насельніцтва, але прамаўчала. У трэці раз спаўзае з гары цмок і кажа: «Зробім свой патрыятычны «Tinder». Праз Дзяржпаслугі». Вось тут і раздаўся гучны сціснуты стогн.

У гэты момант Адміністрацыя прэзідэнта схапілася за галаву: трэба яксьці растлумачыць тое, што адбываецца, насельніцтву. А як? Па камандзе кіраўніка АП Аляксея Громава галоўны крэмлёўскі тэлерэпарцёр Павел Зарубін на нейкім урачыстым пасяджэнні падкраўся са здымачнай групай да дырэктара ФСБ Аляксандра Бортнікава, які сядзеў у першым радзе.

Каб захаваць далікатнасць, ён прысеў на кукішкі з мікрафонам, аператар лёг на падлогу, каб у камеру трапілі не туфлі, а твары абодвух. Бортнікаў са свайго боку таксама выявіў далікатнасць і нахіліў галаву да каленаў.

Зарубін бадзёрым, аптымістычным шэптам спытаў у Бортнікава: «У чым прычына народнай бяды?» Бортнікаў адказаў прыблізна так: «Інакш нельга. Бо ўкраінскія спецслужбы і лялькаводы з брытанскай разведкі свабодна збіраюць любую інфармацыю. А цяпер вайна, і так нельга. Абмежаванні трэба перацярпець дзеля агульнага дабра».

Вось тут, уласна, і з'явілася «боня» (у шырокім сэнсе). Якіясь безыменныя прадстаўнікі IT-індустрыі і лаяльныя спецыялісты па кібербяспецы, што ходзяць у Мінлічбы на нарады па ўкараненні ўсяго гэтага жаху ў народнае жыццё, раптам, як піша The Bell, кажуць: «Раней на нарадах ад ФСБ былі нашы калегі па кібербяспецы, і мы разам дружна працавалі, а цяпер раптам на пасяджэнні ходзяць не яны, а прадстаўнікі Другой службы!»

На гэтым месцы генерал Седаў ажыў. «Хто ж гэта з удзельнікаў нарадаў кантактуе з Асецінскай?! — закрычаў ён. — Прынясіце фрагменты праслухоўкі!» І вось у гэты момант «народны стогн» матэрыялізаваўся ў «Боню Вікторыю Анатольеўну, 1979 г.н., якая пражывае па адрасе: Манака».

Далей усё пайшло ўдала. Пуцін выйшаў і сказаў: «Шкарпэткі!» Маўляў, ідзе вайна, і ў тыле — напрыклад, у Манака — трэба вязаць шкарпэткі для фронту. Маўляў, вось «Ростэх» (тыя, хто робяць танкі і гарматы) спраўляецца, а «боня ў тыле» — не.

Палітычны інфлюэнсер Салаўёў разрадзіўся дзікай лаянкай на адрас Вікторыі Боні. І заадно прышыў да яе Джорджа Мелоні. Вырашыўшы пакрыўдзіць не толькі жыхароў Манака і Францыі, але і Італіі. Тут ужо і «рублёўскі жаночы савет» узняў голас: «Хто шлюхі?! Мы шлюхі?! Ты на каго пашчу разяўнуў, мудозвон?»

А каб Бортнікаву жыццё мёдам не здавалася, хлопцы ўрэзаліся ў Zoom урадавой нарады па дронавай праграме. Маўляў, умацоўвай, дзед, кібербяспеку, як умееш! І памятай, што як толькі ты створыш свой «суверэнны штучны інтэлект», давядзецца лавіць усіх, хто будзе задаваць яму пытанне: «Што азначае рускае слова «х***ло»?» Бо адказ будзе адназначны і непрыемны.

Вось у гэтай пікавай кропцы ўвесь хаос раптам застыў. Хто і што тут зразумеў?

Адны кажуць: Боня — гэта голас Рублёўкі. То-бок і насамрэч — голас жонак «іх сіятельстваў». Бо адно — персанальнае сачэнне, праслухоўка і сяброўства з тымі, хто цябе слухае (так было і сто гадоў таму ў маскоўскім вышэйшым свеце), а іншае: «Што, нават мы не зможам патэлефанаваць нашым дачкам у Кембрыдж?! Гэта будзе ўвогуле тэхнічна немагчыма?»

Іншыя кажуць: распаўся альянс тых, хто ўкараняе, ФСБ перагінае палку. Боня — гэта голас «Сбера», што ачомаўся (ці «Ростэлекома»). Маўляў, Другая служба ФСБ — гэта вам не кібербяспека, гэта ж забойцы, апрычнікі; яны могуць толькі атруціць, а тут патрэбна тонкая праца, кібербарацьба розумаў. Ультрапатрыятычнае асяроддзе ў разгубленасці і адкрыта кажа: наверсе — бардак, у начальства няма разумення.

Псіхатэрапеўты кажуць: вясна, абвастрэнне, усе «перагрэліся». Усё гэта — патокі «індуцыраванага брэду». Тут яшчэ і славенскі філосаф Славой Жыжак выступіў на канферэнцыі ў Італіі і кажа: «Гэта канец свету».

І калі 30 гадоў таму Фрэнсіс Фукуяма казаў, што гэта «канец гісторыі» — у гегелеўскім, секулярным сэнсе, то-бок місія Асветніцтва завяршылася яго поўнай перамогай, сусветны дух развіўся да сваёй вышэйшай кропкі, — дык Жыжак узяў ноту вышэй.

Маўляў, Трамп і Пуцін — гэта два вершнікі Апакаліпсіса, хутка і Дзева на Звяры паскача. Трэба, кажа Жыжак, перад тварам гэтага жаху адступаць у раннехрысціянскія каменяломні і там перачакаць, умацаваўшыся ў спадчыне Еўропы, — бо іншага няма.

Куды паверне сама Боня — невядома. Ці ўвойдзе яна ў спіс партыі «Новыя людзі» і кане там, як сякера ў рацэ? Ці выйдзе на агульнаеўрапейскую сцэну як лідарка новага рускага фемінізму і ратавальніца еўрапейскіх манастыроў ад вар'яцтва Трампа-Пуціна? Ці замрэ, як яшчарка ў сонечны дзень на цёплым камені? Гэта не так важна.

А важна тое, што, гледзячы на Боню, эканамічныя аналітыкі, якія раней уверялі, што сістэма трымаецца трывала, цяпер пішуць: «Нешта там усё ж не так». А палітычныя аналітыкі пішуць: «Рэжым падышоў да кропкі біфуркацыі».

Калі паглядзець на Боню як на выплеск хтанічнага рускага калектыўнага неўсвядомленага, дык пра што гэтае сноўбачанне?

Пра тое, што на пятым годзе вайны «вертыкаль улады» канчаткова ператварылася ў гарызантальную жыжу, «цар» ператварыўся ў «дзеда», бюракратыя сядзіць у гнёздах, разяўшы дзюбы ў чаканні адказу на пытанне «куды і навошта далей ваюем?». Старыя адказы пасля таго, як выпарыўся «дух Анкорыджа», не працуюць.

Палітычны рэжым мусіць набыць нейкую новую форму. Гэтая форма і будзе адказам на чатырохгадовую вайну. Хутчэй за ўсё, гэта будзе адказ, народжаны «індуцыраваным бредам», усеагульным перагрэвам і хуткім драхленнем рацыянальнага тэхнакратычнага ядра ўрада.

Калектыўны мозг улады нараджае толькі патрабаванне вырабляць «пазітыўны кантэнт» і «вязаць шкарпэткі». Адсюль няма выхаду да хоць якой рацыянальнасці — ні да старой, ні да новай.

Калектыўны мозг улады нараджае толькі патрабаванне вырабляць «пазітыўны кантэнт» і «вязаць шкарпэткі»

О, Боня, Боня! Які ж ты страшны — рускі «фазавы пераход». Біфуркацыя. Або, па-руску кажучы, «развілка». О, Боня, ты параненая птушка з апошнім гучным «невермор!!!», перад тым як жыжа рэжыму пяройдзе ў сваю апошнюю, тэрмінальную фазу.

Аляксандр Марозаў, The Insider

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com