У свеце раптоўны развод становіцца ўсё больш папулярным
3- 7.06.2026, 13:24
- 2,354
Чаму ён адбываецца?
Іў Сіммонс была ў рамантычных адносінах восем з паловай гадоў і была замужам шэсць месяцаў, калі яе муж паставіў перад ёй талерку пасты і раптам паведаміў: «Я няшчасны». Некалькі дзён пазней ён сказаў, што не хоча працаваць над іх шлюбам. На Reddit і іншых сацыяльных платформах існуе бясконцае мноства тэм з падобнымі гісторыямі былых сужэнцаў, якія перажылі «раптоўны развод». Часам гэтае з’ява называюць «сіндромам раптоўнага разводу». Што кажуць эксперты пра прычыны, з‑за якіх адзін з сужэнцаў можа раптам запатрабаваць разводу? Пра гэта піша bbc.com.
Першая рэакцыя
Адам Дэвіс (імя зменена з меркаванняў канфідэнцыйнасці) пражыў са сваёй жонкай дзесяць гадоў, з якіх чатыры — у шлюбе, калі аднойчы раніцай яна выйшла з дома нібыта па пакупкі і не вярнулася. Стурбаваны яе адсутнасцю, Дэвіс звярнуўся ў паліцыю, якая пацвердзіла, што з жанчынай усё ў парадку, аднак паведаміла: яна не мае намеру выходзіць з ім на сувязь. Праз некалькі тыдняў поштай яму прыйшлі дакументы аб разводзе. «Не было ніякіх тлумачэнняў, ніякай завершанасці, ніякага развітання», — кажа ён.
Пасля сыходу жонкі ў Дэвіса з’явіліся сімптомы посттраўматычнага стрэсавага засмучэння. «Я не мог спаць, не мог есці… не мог засяродзіцца на працы. Мне было цяжка спраўляцца з паўсядзённымі справамі — проста ўстаць раніцай з ложка, памыцца, пачысціць зубы», — распавядае ён. Калі першапачатковы шок мінуў, «прыйшла скруха. Бо ўсё пачало станавіцца рэальным — што яна сышла».
Дэвіс баіцца, што раптоўны развод пакіне доўгі след у ягоным жыцці і паўплывае на будучыя адносіны — і нават на звычайнае сяброўства. «У мяне ніколі не было такога траўматычнага расставання, якое пакінула б у мяне пачуццё, што я больш не магу давяраць людзям, — кажа ён. — Я выходжу з сябрамі і адчуваю сябе няўтульна ў грамадстве. Гэта моцна ўдарыла па маёй самаацэнцы… Цяпер я пастаянна сумняваюся ў намерах і матывах іншых людзей».
Сіммонс кажа, што найбольш шокавальным у яе разводзе было тое, што «не было ніякага жадання працаваць над адносінамі, гаіць раны або хаця б абмяркоўваць, што яшчэ можна ўратаваць».
Гэта паставіла пытанне: у чым наогул сэнс шлюбу? «Ты думаеш, што знаходзішся ў самым надзейным і абароненым становішчы ў сваім жыцці — і раптам усё абвальваецца ў цябе пад нагамі ў адно імгненне», — кажа Сіммонс.
Чаму гэта адбылося
Варта падкрэсліць, што ў партнёра могуць быць цалкам законныя прычыны для раптоўнага сыходу з адносін — напрыклад, гвалт або прымус. Аднак у бяспечных шлюбах, не абцяжараных пагрозамі, асаблівасці асобы і стыль прывязанасці (тое, як людзі паводзяць сябе ў адносінах і што адчуваюць) могуць патлумачыць, чаму некаторыя людзі схільныя сыходзіць ад мужа або жонкі без папярэджання і тлумачэнняў.
«Існуюць пэўныя тыпы асобаў, якія могуць быць больш схільныя да падобных рашэнняў… напрыклад, нежаданне ісці на кампраміс», — кажа Джэфры Сімпсан, прафесар псіхалогіі Універсітэта Мінесоты.
Шэраг даследаванняў паказвае, што як трывожны стыль прывязанасці (калі чалавек баіцца разлукі або адпрэчвання з боку партнёра), так і стыль пазбягання (калі чалавек імкнецца да эмацыйнай дыстанцыі або баіцца апынуцца «ў пастцы» адносін) негатыўна ўплываюць на кагнітыўныя, эмацыйныя і паводзінскія аспекты якасці адносін. Іншыя даследаванні сведчаць, што людзі са стылем пазбягання прывязанасці часцей шукаюць альтэрнатыўных партнёраў або здраджваюць.
«У нашай працы мы назіралі, што людзі са стылем пазбягання прывязанасці, як правіла, камунікуюць менш прама і шчыра і часам прымаюць своеасаблівыя чорна-белыя рашэнні», — дадае Сімпсан.
Наадварот, чалавек з надзейным стылем прывязанасці (той, хто адчувае давер і бяспеку ў адносінах і ўпэўнены ў сваіх сілах), паводле слоў Сімпсана, «значна радзей проста абрывае адносіны, не паспрабаваўшы іх палепшыць або хаця б растлумачыць партнёру прычыны».
Тым не менш «у пэўным сэнсе многія разводы раптоўныя, таму што мы проста не можам іх прадбачыць», — кажа Галена Роудс, прафесар псіхалогіі Дэнверскага ўніверсітэта і сааўтарка кнігі «Змагайся за свой шлюб». — «Развод рэдка, на жаль, становіцца ўзаемным рашэннем, да якога людзі прыходзяць разам».
Наступствы
Дэвіс кажа, што пасля таго, як першапачатковы шок мінуў, ён пачаў адчуваць вострае гора, а адсутнасць завершанасці рабіла яго яшчэ цяжэйшым. Каб не скочыцца «на дно адчаю», ён пачаў займацца спортам і сачыць за харчаваннем. Іў перабралася на канапу да мамы і абапіралася на падтрымку сяброў і сям’і.
Абодва таксама знайшлі псіхатэрапеўтаў, якія дапамаглі ім перажыць эмацыйныя наступствы разводу. Азіраючыся назад, і Сіммонс, і Дэвіс прыйшлі да высновы, што ў іх шлюбах існавалі адрозненні ў стылях зносін.
«Як і ва многіх адносінах, у нас былі праблемы, — кажа Сіммонс. — Гэта не было ідэальна, бо адносіны не бываюць ідэальнымі… гэта быў нялёгкі шлях. І мы правялі разам шмат часу — з дваццаці з нечым гадоў».
Дэвіс дагэтуль знаходзіцца ў працэсе разводу і пачынае спрабаваць рухацца далей. «Я нават не магу спадзявацца на прымірэнне», — кажа ён. Хоць ён можа будаваць здагадкі пра прычыны, з‑за якіх жонка магла захацець разводу, тлумачэнняў ад яе ён так і не атрымаў.
Сіммонс цяпер шчаслівая ў новых адносінах і нядаўна нарадзіла дзіця. Азіраючыся назад, яна кажа, што прыкметы несумяшчальнасці з былым мужам існавалі. Але гэта заўсёды становіцца зразумелым толькі заднім чыслом.
У выніку яна напісала кнігу, натхнёную яе раптоўным разводам, — «Што яна зрабіла далей», — у аснову якой лёглі размовы з дзясяткамі мужчын і жанчын, якія перажылі падобны досвед.
«У ўсіх выпадках, пра якія я даведалася, без выключэння, чалавек, што перажыў раптоўны развод, лічыў яго найлепшым, што з ім здарылася… У выніку яны атрымалі ўсё, чаго хацелі», — кажа Сіммонс. «Адносіны не заўсёды складаюцца — і гэта нармальна».