Расіі прадраклі найгоршае за 30 гадоў падзенне эканомікі пры нафце ніжэй за $35 і ўзмацненні санкцый
2- 2.09.2026, 22:54
- 1,008
Такі сцэнар апублікаваў Цэнтрабанк РФ.
Расійская эканоміка ўпершыню за тры дзесяцігоддзі можа завяршыць у мінусе два гады запар, інфляцыя вернецца да рэкордаў першага года вайны, расійскім грамадзянам давядзецца скараціць спажыванне, а ўраду — стаць перад пагрозай поўнага вычарпання Фонду нацыянальнага дабрабыту. Такі прагноз ЦБ РФ заклаў у «рызыкоўны» сцэнар развіцця эканомікі на бліжэйшыя тры гады, які ўключае падзенне цэн на нафту да $25-35 за барэль і ўзмацненне санкцый Захаду, перадае The Moscow Times.
У «рызыкоўным сцэнары», які Цэнтрабанк апублікаваў у «Асноўных напрамках грашова-крэдытнай палітыкі», расійскі ВУП скарачаецца на 3-4% у 2027 годзе і яшчэ на 1,5-2,5% у 2028-м. Пры гэтым на піку, у чацвёртым квартале наступнага года, падзенне дасягае 8-9%.
Па тэмпах рэцэсія становіцца рэкорднай з 2009 года (тады эканоміка скарацілася на 7,9%). А па працягласці — найгоршай з 1995-96 гг.: тады краіна апошні раз у найноўшай гісторыі перажывала эканамічны спад два гады запар.
Сцэнар «рызыкоўны» прадугледжвае «рэзкае пагаршэнне вонкавых умоў», супастаўнае па маштабах з глабальным фінансавым крызісам 2007-08 гг., піша ЦБ РФ: ён закладае рэцэсію ў ЗША і Еўропе, якую можа справакаваць, напрыклад, лопанне «бурбалкі» кампаній штучнага інтэлекту на сусветных біржах. «Дадаткова ўзмацненне санкцыйнага ціску прывядзе да пашырэння дысконту на расійскія тавары, а таксама скарачэння экспарту і здабычы нафты», — гаворыцца ў дакладзе ЦБ.
У такім сцэнары, паводле яго ацэнак, расійская эканоміка губляе $115 млрд экспартных даходаў у першы год крызісу і яшчэ $57 млрд — у другі. У выніку іх агульны аб’ём скарачаецца да $286 млрд — найніжэйшага ўзроўню з 2006 года. Інфляцыя паскараецца да 11-13%, на што ЦБ адказвае новым павышэннем ключавой стаўкі — да 19-21%.
Пастаўкі імпартных тавараў у Расію ў фізічным аб’ёме скарачаюцца на 6-8% у 2027 годзе і на 18-20% у 2028-м, а ў грашовым выражэнні — на чвэрць за два гады. Расійскім грамадзянам даводзіцца «зацягнуць паясы»: аб’ёмы прыватнага спажывання падаюць на 1-2% у першы год крызісу і яшчэ на 5,5-6,5% у другі.
«Значнае падзенне сыравінных цэн» вымушае ўрад да «інтэнсіўнага выкарыстання ліквіднай часткі ФНБ», што «створае рызыкі хуткага вычарпання сродкаў фонду», піша ЦБ. Каб гэтага не адбылося, ураду давядзецца рэфармаваць бюджэтнае правіла і скарачаць выдаткі бюджэту ў рэальным выражэнні, адзначае рэгулятар.
Вясной высокапастаўленыя чыноўнікі Цэнтрабанка разам з прадстаўнікамі Мінфіна папярэджвалі Уладзіміра Пуціна пра рост рызык для расійскай эканомікі, якая ў гэтым годзе пачала скарачацца. Паводле слоў крыніц Bloomberg, яны ўказвалі на непад’ёмны для бюджэту ўзровень ваенных выдаткаў, з-за якіх дэфіцыт казны трэці год запар можа значна перавысіць план: на канец ліпеня ён дасягаў 6,45 трлн рублёў.
Пуцін, паводле слоў суразмоўцаў Bloomberg, адхіліў пазіцыю фінансавага блока і даручыў рыхтаваць скарачэнне ўсіх бюджэтных артыкулаў, акрамя ваенных. Паводле даных агенцтва, Мінфін на трэць скараціў фінансаванне цывільных выдаткаў, а таксама даў указанне падкантрольным ураду агенцтвам рыхтаваць скарачэнне штата на 15%, а сам Пуцін рыхтуецца да эскалацыі баявых дзеянняў.