Дзяржавы раздаюць свае нетры ў сітуацыі разрухі

Для прыцягнення замежных інвестыцый Беларусь мае намер перадаць у канцэсію шэраг радовішчаў карысных выкапняў. На думку незалежных экспертаў, дадзены крок сведчыць пра складанасці эканамічнай сітуацыі краіны.

Паводле ўказу Лукашэнкі ад 28 студзеня, патэнцыйным інвестарам мяркуюць перадаць у канцэсію радовішча гіпсу «Брынеўскае», жалезных руд «Аколаўскае» і «Навасёлкаўскае», а таксама бентанітавых глін «Астражанскае».

Як сказанае ў паведамленні прэс-службы кіраўніка дзяржавы, перадача дадзеных радовішчаў у канцэсію дазволіць прыцягнуць замежныя інвестыцыі, асвоіць радовішчы карысных выкапняў і пабудаваць на іх базе вытворчыя магутнасці, стварыць новыя працоўныя месцы і забяспечыць дадатковыя замовы на вытворчасць машын і абсталявання для айчынных вытворцаў.

Выкапняў мала

Разам з тым, як атрымалася высветліць карэспандэнту «Нямецкай хвалі», прапанаваныя радовішчы даволі невялікія ў параўнанні з звычайна эксплуатаванымі ў Еўропе. Так Аколаўскае радовішча жалезных руд валодае запасамі 550 мільён тон, а Навасёлкаўскае – каля 134 мільён тон. Тады як Крыварожскае радовішча ва Украіне налічвае 18 мільярдаў тон, Латарынгскае ў Францыі два мільярды тон, а Курская магнітная анамалія і зусім ацэньваецца ў 850 мільярдаў тон.

Брынеўскае радовішча гіпсу знаходзіцца ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласці. Папярэдне выведаныя запасы гіпсу тут складаюць каля 278 мільёнаў тон, а радовішча бентанітавых глін Астражанскае ў Лельчыцкім раёне мае прамысловыя запасы 12,7 мільёнаў тон. Што таксама не шмат.

Па словах геолага, акадэміка Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі Радзіма Гарэцкага, дадзеныя радовішчы з'яўляюцца «добрымі», асабліва жалезарудныя радовішчы, якія ўжо даўно збіраюцца эксплуатаваць. «Вельмі важна, каб іх эксплуатавалі комплексна, бо акрамя жалеза яны ўтрымліваюць і іншыя карысныя выкапні», – адзначыў Радзім Гарэцкі і падкрэсліў, што вызначаць, ці мае сэнс распрацоўваць дадзеныя радовішчы, павінны эканамісты.

І здабыць іх цяжка...

Разам з тым, як падкрэслівае незалежны эканаміст Леанід Злотнікаў, «нашы руды на мяжы эфектыўнасці. Калі будуць ужытыя вельмі добрыя і танныя тэхналогіі, то гэтыя руды можна эфектыўна распрацоўваць». На думку эканаміста, малаверагодным з'яўляецца варыянт, што ў самай блізкай будучыні прыйдзе «які-небудзь інвестар і возьмецца распрацоўваць. Больш рэальная вытворчасць цэменту. Вось пра гэта ідзе гаворка цяпер. Пра будаўніцтва цэментавых заводаў».

У той самы час, як лічыць эканаміст, дзяржавы звычайна звяртаюцца да канцэсіі сваіх нетраў у цяжкай сітуацыі, напрыклад, пасля вайны. «А ў Беларусі – пасля жыцця ў пазыку. Ленін, як вядома, спрабаваў аддаваць пасля рэвалюцыі ў канцэсіі частку карысных выкапняў», – адзначае Леанід Злотнікаў. Так што сама тэма канцэсій, на яго думку, сведчыць пра складанасць эканамічнай сітуацыі ў Беларусі.