«Эфект даміно»: Расею накрывае хваля банкруцтваў

Рэзка ўзрасла і колькасць паведамленняў пра намер афіцыйна абвясціць пра неплатаздольнасць.

Дэпрэсія ў эканоміцы, павышэнне падаткаў і рэкордна высокая ключавая стаўка ЦБ справакавалі рэзкі рост колькасці банкруцтваў сярод расейскіх кампаній.

У студзені–чэрвені 2026 года расейскія суды прызналі банкрутамі 3,55 тыс. юрыдычных асоб — на 10,8% больш у параўнанні з тым жа перыядам 2025-га, паведамляе «Коммерсант» са спасылкай на даныя Федрэсурса. Працэдуры назірання (першы этап спраў аб банкруцтве) ў першым паўгоддзі ўвялі ў дачыненні да 2,97 тыс. кампаній, што на 20,9% больш у гадавым выражэнні. Пры гэтым, як вынікае са статыстыкі, у другім квартале колькасць як банкруцтваў, так і пераходаў пад знешняе назіранне істотна паскорылася. Найбольш банкрутаў апынулася ў Маскве (859 выпадкаў), Падмаскоўі (260) і Пецярбургу (232). Далей ідуць Кубань і Свердлоўская вобласць — каля 120 юрыдычных асоб у кожнай.

Акрамя таго, як вынікае з даных, рэзка ўзрасла і колькасць паведамленняў пра намер афіцыйна абвясціць пра неплатаздольнасць. У першым паўгоддзі колькасць такіх заяваў ад крэдытораў павялічылася год да года на 18,5%, а ад саміх кампаній-даўжнікоў — на 43% да 2025 года і на 83% да 2024-га. Банкруцтвы і скаргі на перадбанкрутны стан закранулі IT-кампаніі, рытэйл, інфраструктурныя кампаніі і нават прадпрыемствы, якія вырабляюць прадукцыю для ВПК. «Інфляцыя, валацільнасць ключавой стаўкі і падаражэнне крэдытаў павольна, але ўпэўнена запусцілі эфект даміно», — канстатуе адвакат і заснавальніца K’AMELAWT Анастасія Шамшына.

Паводле даных Расстата, на канец красавіка пратэрмінаваныя даўгі расейскага бізнесу перад кантрагентамі, банкамі і бюджэтам дасягнулі 7 трлн рублёў. За год гэтая сума вырасла на 20% і цяпер у 1,5 раза перавышае выдаткі федэральнага бюджэту на падтрымку эканамікі.

Бізнес апынуўся заціснутым паміж падзеннем спажывецкага попыту і павелічэннем падатковай нагрузкі. У мінулым годзе ўрад павялічыў падатак на прыбытак, а сёлета — падвысіў ПДВ да 22% і запусціў падатковую рэформу для малога бізнесу, пазбавіўшы спрошчанай сістэмы і нізкіх ставак сотні тысяч прадпрымальнікаў.

Да закрыцця бізнесу, у тым ліку праз банкруцтва, прадпрымальнікаў падштурхоўвае «захаванне высокай ключавой стаўкі пры адначасовым росце заробкаў і выдаткаў», адзначае партнёр юрыдычнай фірмы «Сотбі» Антон Краснікаў. Дарагія крэдыты пазбаўляюць бізнес магчымасці закрываць касавыя разрывы і перачакаць «шторм», пры гэтым усё больш кампаній вымушаны браць новыя пазыкі толькі дзеля таго, каб разлічвацца па старых.

Паводле ацэнак ЦМАКП, блізкага да ўрада аналітычнага цэнтра, у сярэднім кампаніі вымушаныя аддаваць 37% дападатковага прыбытку на аплату працэнтаў па банкаўскіх крэдытах. А ў буйных галінах прамысловасці бізнес не можа зарабіць нават на гэта: працэнтныя плацяжы ў 8 разоў перавышаюць прыбытак у чыгуначным машынабудаванні, суднабудаванні і авіямашынабудаванні, у 4–6 разоў — у дрэваапрацоўцы, будаўніцтве і камерцыйных паслугах, больш чым утрая — у хіміі і аўтапраме, у 2,3 раза — у рознічным гандлі.

Аб’ём праблемных даўгоў на банкаўскіх балансах, паводле даных ЦБ, перавысіў 11 трлн рублёў, а патэнцыйна праблемныя крэдыты найбуйнейшых кампаній ацэньваюцца ў 36 трлн рублёў. Гэтая сітуацыя пагражае Расеі «выбуховым» банкаўскім крызісам, папярэджвала ў ліпені разведка адной з еўрапейскіх краін.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com