20 кастрычнiка 2026, aўторак, 16:07
Падтрымайце
сайт
Сім сім,
Хартыя 97!
Рубрыкі

«Гэта новая мэта ЗСУ»

8
«Гэта новая мэта ЗСУ»

Вайсковы эксперт распавёў, як украінцы прымусілі змоўкнуць расійскіх ботаў.

Узброеныя сілы Украіны нанеслі серыю ўдараў па дата-цэнтрах «Яндэкса», парушыўшы працу ключавой лічбавай інфраструктуры Расіі. Паводле звестак аналітыкаў, ва Уладзіміры быў знішчаны «Галушкін» — наймагутнейшы суперкамп’ютар расійскага ІТ-гіганта.

Ці можна ўжо ўпэўнена казаць пра поўнае знішчэнне «Галушкіна»? Наколькі балючай стане страта гэтага суперкамп’ютара для Расіі?

Такія пытанні сайт Charter97.org задаў украінскаму ваенна-палітычнаму аглядальніку групы «Інфармацыйны супраціў» Аляксандру Каваленку:

— Гэта, вядома ж, вельмі балючая страта для Расіі, бо ў краіне фактычна няма ўласнай вытворчасці суперкамп’ютараў. Усё гэта заходнія тэхналогіі, якія цяпер проста недаступныя Расіі з-за ўведзеных санкцый.

Нават калі суперкамп’ютар не быў цалкам знішчаны і не згарэў дашчэнту, а толькі атрымаў сур’ёзныя пашкоджанні, яго трэба рамантаваць і замяняць асобныя элементы. Гэта можа заняць доўгія-доўгія месяцы і, вядома, паўплывае на працу «Яндэкса» ва ўсіх напрамках. Наступствы адчуюць як звычайныя карыстальнікі, так і расійскія Міністэрства абароны, армія і спецслужбы, якім кампанія прадастаўляла свае паслугі.

Менавіта пасля ўдараў па дата-цэнтрах «Яндэкса» мы ўбачылі, як рэзка знізілася актыўнасць расійскіх ботаў у заходніх краінах. Іх работа забяспечвалася высокай прадукцыйнасцю такіх суперкамп’ютараў, хуткаснай апрацоўкай даных і магчымасцямі буйных дата-цэнтраў. Рамонтныя работы могуць зацягнуцца на вельмі доўгі час. Яны наўпрост залежаць ад паставак абсталявання з іншых краін, таму аднаўленне суперкамп’ютара можа ператварыцца ў бясконцы квэст.

Вынік гэтага ўдару ўжо сур’ёзна ўплывае на якасць паслуг «Яндэкса» і працу ўсёй кампаніі. Але гэта пакуль толькі адзін з нямногіх выпадкаў удараў па дата-цэнтрах «Яндэкса». Я больш чым упэўнены, што такія атакі будуць працягвацца, прычым не толькі па яго аб’ектах. Мы бачым, што прылёты былі нават па Санкт-Пецярбургу. Пад удары траплялі не толькі нафтабазы і іншыя аб’екты, у тым ліку Ozon, але і дата-цэнтр «ВКонтакте».

Такім чынам, дата-цэнтры становяцца адной з прыярытэтных мэт для Сіл беспілотных сістэм Украіны падчас масаваных налётаў на тэрыторыю Расіі.

— Вы згадалі ваенную складовую дата-цэнтраў «Яндэкса». Як паражэнне гэтай інфраструктуры можа адбіцца на здольнасці Расіі весці вайну ва Украіне?

— Расія ўсё адно працягне весці гэтую вайну. Аднак у яе будзе абмежаваны доступ да картаграфічных і геалакацыйных даных, сэрвісаў геапазіцыянавання і іншых паслуг, якія прадастаўляліся Генеральнаму штабу і Міністэрству абароны.

Ідзе гаворка пра праграмнае забеспячэнне і розныя ўтыліты. Акрамя таго, «Яндэкс» распрацаваў цэлы шэраг модуляў штучнага інтэлекту, якія прымяняюцца ў расійскіх дронах, у прыватнасці ў «Герані-4 Сікер». Сістэмы аўтаматычнага навядзення, захопу мэт і штучнага інтэлекту ў гэтых беспілотніках пабудаваныя якраз на базе модуляў «Яндэкса».

Таму цяпер пад пытаннем цэлы шэраг паслуг, якія «Яндэкс» прадастаўляў расійскай арміі. Гэта, вядома ж, негатыўна адаб’ецца на эфектыўнасці выкарыстання расійскімі войскамі неабходных утыліт і праграмнага забеспячэння. Расійскія вайскоўцы альбо цалкам пазбавяцца доступу да гэтых прадуктаў, альбо будуць вымушаныя карыстацца іх састарэлымі і няпоўнымі версіямі.

— Сапраўды, пасля ўдараў актыўнасць крэмлёўскіх троляў рэзка знізілася. Гэта заўважылі ў многіх краінах, у тым ліку ў Ізраілі. Да якіх наступстваў гэта можа прывесці для расійскай прапаганды?

— Перш за ўсё гэта адаб’ецца на прысутнасці расійскай прапаганды ў краінах, якія з’яўляюцца для Крамля прыярытэтнымі, асабліва напярэдадні выбараў у ЗША. Усе выдатна ведаюць, што Расія пастаянна ўмешваецца ў амерыканскія выбары, выкарыстоўваючы інфармацыйныя тэхналогіі, ботаў і сацыяльныя сеткі. Гэта ўжо стала звычайнай з’явай.

Цяпер гэты ўплыў зменшыцца. Вядома, ён захаваецца. Расійскія структуры будуць спрабаваць аднавіць актыўнасць сваіх ботафермаў і выкарыстоўваць усе даступныя магчымасці, каб вярнуць былы ахоп.

Але калі ўдары па дата-цэнтрах «Яндэкса» і іншых расійскіх ІТ-манаполій працягнуцца, я лічу, што ўплыў і прысутнасць расійскай прапаганды ў заходняй інфармацыйнай прасторы могуць быць зведзеныя да мінімуму.

Напісаць каментар 8

Таксама сачыце за акаўнтамі Charter97.org у сацыяльных сетках

▲