Чума на экспарт
- Аляксандр Адэльфінскі
- 9.10.2026, 9:42
- 1,322
Новы вобраз Расіі пачынае хадзіць па планеце.
Разгледзім тое, што сёння нясе пуцінская «скрэпная» Расія вонкі, але не на ўзроўні прамой агрэсіі, а як сукупны вобраз. Калі раней у вобразнай сістэме цалкам прысутнічалі кічавыя кампаненты і шэрагі кшталту «балалайка, матрёшка, ікра, гарэлка», а таксама больш высокія — «Чайкоўскі, балет, спадарожнік, перабудова», дык за апошнія гады мірныя вобразы ўсё больш старанна выцеснены адным — «Пуцін/вайна», прычым неаддзельна, праз знак касой рысы, як тут і напісана.
Раней імперская, дарэвалюцыйная расійская, савецкая і зноў расійская пагроза больш-менш ураўнаважвалася сэнсавымі асацыяцыямі ў пары «Талстой плюс Дастаеўскі», што аднойчы зліліся ў заходні ўніверсітэцкі літаратурны тэрмін пад назвай «Талстоеўскі», які звязваўся з глыбокімі адкрыццямі «загадкавай рускай душы» ў духоўных пошуках вялікіх расійскіх пісьменнікаў.
Але часы змяняюцца, і ўслед за «матрёшкамі», «Талстоеўскім» і нават «Пуціным/вайной» прыходзіць, як то кажуць, поўная хтонь. Імперства, разам з усімі яго асаблівасцямі, праз Пуціна і вайну, праз распрацоўкі біялагічнай зброі, непазбежна вядзе да ўжо абсалютна нагляднага «брэнду» пад назвай «чума», які адныне як вобраз будзе звязаны з Расіяй, утрымліваючы ў больш поўным камплекце і больш разгорнутае словазлучэнне — «руская чума».
Інакш кажучы, інтэнсіўны сэнсавы гістарычны імпульс, апрыёры ўтрыманы ў слове «чума», адныне «прымагнічаны» менавіта да Расіі, як раней «спадарожнік» або «Гарбачоў», але з відавочным адмоўным знакам. Задачай расійскіх уладаў магла быць, між іншым, такая, пры якой адмоўныя вобразы прынцыпова, падкрэслім, НЕ павінны характарызаваць падуладную ім імперыю.
Але не: на жаль, імперскае мысленне, што ўключае абавязковы страх, з Пуціным і яго развалам аховы здароўя на карысць вайны прыйшло да найяскравейшай характарыстыкі «рускага свету» менавіта вобразам чумы. Ганьба табе, хунта! Ты не проста пагроза свету ядзернай вайной, ты не проста забойца ўкраінцаў, не толькі знішчальнік уласнага насельніцтва, але ты цяпер і сама што ні ёсць чума-чумішча!
Каб жа звар’яцелая паранаідальная крэмлёўская моль зрушвала такім чынам ацэначныя шкалы, сэнсавыя прывязкі, семантычныя палі толькі для сябе адной! На жаль, рашызм апускае на пякельнае днішча ўсе ранейшыя вобразы, выцясняючы іх «чумаю з Расіі» як новым, канчаткова наглядным выразам вынікаў імперскага мыслення.
Справядліва адзначыць, што цяпер расійская ўлада стварыла на паверхні грамадскай свядомасці найноўшую сэнсавую і асацыятыўную «варонку», якая зацягвае ўсё, што было або хаця б тэарэтычна магло быць іншым, больш узнёслым, як «рускі балет». «Чума», менавіта як зліты з «рускім светам» вобраз, пачынае хадзіць па планеце. Адныне метады барацьбы з чумнай z-свядомасцю абавязкова павінны стаць і стануць больш радыкальнымі. Так бо недарма! — больш фатальную сцепку «рускага свету», «вайны» і «чумы» вынесці нельга.
Аляксандр Адэльфінскі, kasparovru.com