Закладнікі фальшывых міфаў
1- Мікалай Статкевіч
- 7.10.2026, 10:22
- 1,180
Перастаньце лезці да суседзяў са сваім «трайдзінным», ніколі не існавалым «народам».
Расійска-ўкраінская вайна ідзе ўжо пяты год. Нягледзячы на пераможныя і супярэчлівыя адна адной рэляцыі бакоў, у сухім астатку — Расія дагэтуль не змагла захапіць нават увесь Данбас. Невялікая незахопленая частка гэтай разбуранай тэрыторыі чамусьці абвешчана прапагандай Масквы ледзь не галоўнай мэтай вайны, дасягненне якой будзе лічыцца яе перамогай.
Трэба адзначыць, што заяўленыя Крэмлём мэты вайны шматразова змяняліся. Спачатку гэта было спыненне прасоўвання «злавеснага НАТА» да расійскіх межаў. Але пасля далучэння да «пагрозлівага» блоку Фінляндыі і Швецыі, што не пацягнула за сабой заўважнай рэакцыі РФ, пагроза далучэння да НАТА Украіны ў расійскай прапагандзе яксьці адсунулася на другі план. Калі тое НАТА ўжо пад Пецярбургам, то казаць пра вайну дзеля прадухілення пагрозы яго прасоўвання пад Курск ужо яксьці запозна. Хіба што нагадаць падданым, што яно ўжо наблізілася «далей няма куды». Таму цяпер афіцыйная мэта вайны для Крамля — захоп астатняй тэрыторыі шматпакутнага Данбаса. Дзеля гэтай «вялікай» мэты Крэмль адмаўляецца ад спынення агню, асуджае на пакуты і смерць сотні тысяч расіян і ўкраінцаў, ахвяруе ўласнай эканомікай і будучыняй сваёй краіны. Невыбежна ўзнікае пытанне: а дзеля чаго ўсё гэта, дзеля чаго вайна і страты?
Дзеля «народаў ДНР і ЛНР»? Дык іх яшчэ да 2022 года і без вайны можна было абвясціць «суб'ектамі РФ». Украіна наўрад ці пачала б з-за гэтых ужо адколатых тэрыторый вайну з Расіяй. Прыклад анексіі Крыма гэта паказаў. Пратэсты і санкцыі Захаду? У любым выпадку, мабыць, меншыя, чым цяпер. Дык чаму ж цяпер нязначнае павелічэнне тэрыторый тых «ДНР і ЛНР» стала настолькі важным, што Крэмль ледзь не гатовы пачаць з-за іх ядзерную вайну? Здаецца, што гэта фальшывая мэта. Але яна абвешчаная, шматкроць паўтораная і ўбітая ў галовы прапагандай, і цяпер адмаўленне ад яе можа быць успрынята расіянамі як параза.
Ужо пісаў тут, што сапраўдная мэта вайны іншая і таксама заснаваная на хлусні.
Гэтая мэта — знішчэнне ўкраінскай дзяржавы і нацыі. Калісьці, каб пазбавіцца памяці пра ганьблівыя стагоддзі мангольскага рабства і атрымаць правы на Украіну і Беларусь, Масква нахабна прысвоіла сабе гісторыю сучасных украінцаў, абвясціла яе сваёй. Так, сапраўды, калісьці значныя тэрыторыі сучаснай Расіі падпарадкоўваліся Кіеву. Але абвяшчаць сябе з-за гэтага сапраўднымі ўладальнікамі Украіны і яе старажытнай і слаўнай гісторыі — гэта нахабная хлусня. Гэта ўсё роўна што прэзідэнт ЗША абвясціў бы Вялікабрытанію і Францыю тэрыторыямі ЗША, таму што калісьці гэтыя краіны валодалі землямі на тэрыторыі сучасных ЗША. Хоць цяпер такія часы, што і такое можа здарыцца.
Гістарычная хлусня, калісьці падмацаваная стратэгічна правальным выбарам Багдана Хмяльніцкага, стала асновай расійскага гістарычнага міфа, апорай нацыянальнай самасвядомасці расіян. Але з'яўленне ў украінцаў сваёй дзяржавы, іх законныя прэтэнзіі на ўласную гісторыю нанеслі моцны ўдар па нацыянальнай самапавазе расіян. Таму самае існаванне ўкраінскай нацыі было абвешчана праявай «нацызму». І расійская грамадская думка падтрымала сапраўдную мэту вайны — ліквідацыю ўкраінцаў як нацыі.
Цяпер, калі гэтая нацыя ў вачах усяго свету і саміх расіян таксама даказала сваё права на існаванне, а значыць і на сваю старажытную гісторыю, у Крамля ўзнік яшчэ адзін матыў для працягу вайны — страх помсты ўкраінцаў за здзейсненае іх народу і краіне.
Дарэчы, Крэмль ужо зрабіў спробы стварэння новага гістарычнага міфа для сваіх падданых. Будаўніцтва пад Севастопалем новай «святыні» замест ужо разбомбленай ім Кіева-Пячэрскай лаўры — з гэтай жа серыі.
Улічваючы, якія праблемы ствараюць для рэгіёна і свету гэтыя спробы Масквы ўзброеным шляхам уратаваць свой фальшывы гістарычны міф, я павінен дапамагчы ўсходнім суседзям знайсці новы. Парада — шукайце ў ўласнай рэальнай гісторыі і на сваёй зямлі. Бярыце прыклад з беларусаў. Мы не прэтэндуем на чужое. Абапіраемся на сваё. Хай гісторыя Полацкага княства крыху пазнейшая, чым Кіеўскага, і было яно нядоўга (нашы гісторыкі кажуць у суме пра 70 гадоў) падпарадкавана Кіеву, але затое — сваё. І гэта дае нам несумненнае права весці ад яго гісторыю сваёй дзяржаўнасці.
Больш за тысячу гадоў — гэта нямала.
Магу канкрэтызаваць сваю параду — прыглядзіцеся да сваёй гісторыі. Не, я не пра вольны Ноўгарад з яго асаблівай мовай, абрэзаны маскоўцамі. Вось Уладзіміра-Суздальскае княства — несумненна ваша. Старажытнае, у пэўны час паднялося вышэй за Кіеў. З вельмі цэнтралізаванай, як і цяпер у вас, уладай. Не кажучы ўжо пра сапраўды старажытныя і прыгожыя храмы. Дзякаваць за параду не трэба. Толькі перастаньце лезці да суседзяў са сваім «трайдзінным», ніколі не існавалым «народам». Нам вашы фальшывыя міфы вельмі дорага абыходзіліся раней і абыходзяцца цяпер. Вам, думаю, таксама нятанна. Займіцеся лепш уладкаваннем уласнага жыцця і захаваннем уласнай тэрыторыі.
Мікалай Статкевіч, «Тэлеграм»