Пуцін рыхтуе для Лукашэнкі кыргызстанскі сцэнар 2010 года?

Брусэль, Вашынгтон і Масква сыходзяцца ў ацэнках статусу ўзурпатара.

Дырэктар Цэнтра стратэгічных і знешнепалітычных даследаванняў Арсень Сівіцкі напісаў у «Фэйсбуку» пра тое, як Захад і Расея могуць развязаць беларускае пытанне.

– Дзеянні беларускіх уладаў імкліва ператвараюць Беларусь у агульнаеўрапейскую праблему, развязанне якой прадугледжвае скаардынаваныя дзеянні паміж Захадам і Расеяй, – піша Арсень Сівіцкі.

Калі заходнія краіны адказваюць за міжнародную ізаляцыю і эканамічныя санкцыі, то задача Расеі – зрабіць палітычны, а калі трэба – і сілавы ціск на Аляксандра Лукашэнку.

Пры гэтым праблема набывае такі маштаб, што нават фармальны стратэгічны хаўруснік (Крэмль) вымушаны каментаваць беларускае пытанне ў штотыднёвым рэжыме, нагадваючы Менску пра недапушчальнасць эскалацыі сітуацыі да «грамадзянскай вайны» і пра абавязальніцтвы ў запуску канстытуцыйнай рэформы.

Афіцыйны Менск чакана адказвае на гэтыя напамінкі яшчэ большай эскалацыяй бязладнага і непрапарцыйнага гвалту, у тым ліку – з смяротным зыходам.

У гэтых умовах Крэмль вымушаны пачаць пераацэнку геапалітычных рызык, звязаных з падтрымкай «таксічнага» актыву, бо далейшае пашырэнне санкцый ЕЗ і ЗША прывядзе да ўдару па расейскіх эканамічных інтарэсах.

У той час, калі Масква рыхтуецца да вялікай кадравай ратацыі, магчымага транзіту ўлады і новай «перазагрузкі» з ЗША ў 2021–2022 гг., трапіць пад «драконаўскія санкцыі» праз Беларусь відавочна не ўваходзіць у яе планы.

У цэлым і ў Брусэлі, і ў Вашынгтоне, і ў Маскве сыходзяцца ў ацэнках таго, што Лукашэнка канчаткова страціў статус дамоваздольнага палітыка на міжнароднай арэне, ягоная легітымнасць унутры краіны незваротна падарваная, а дзеянні ягонай адміністрацыі фактычна штодня даюць дадатковыя падставы для пацверджання гэтага «таксічнага» статусу і ўвядзення новых санкцый.

У гэтых умовах знешнія гульцы разумеюць немагчымасць кардынальнага змянення сітуацыі вакол Беларусі да лепшага і схіляюцца да таго, каб выкарыстоўваць менавіта негатыўнае яе развіццё для развязання сваіх палітычных і іншых задачаў. Напрыклад, для амерыканскага істэблішменту беларускі кейс прапануе бліскучую магчымасць аднавіць імідж ЗША як абаронцы дэмакратыі і правоў чалавека ва ўсім свеце.

У сувязі з гэтым Палата прадстаўнікоў амерыканскага Кангрэса хутка ўхваліла новую рэдакцыю Акту аб свабодзе, дэмакратыі і суверэнітэце Беларусі, накіраваўшы яго на разгляд у Сенат. Цалкам верагодна, што падпіша гэты дакумент і ўвядзе яго ў дзеянне ўжо новы прэзідэнт ЗША Джозэф Байдэн.

У аналагічным ключы дзейнічае і еўрапейская дыпламатыя. Расея ж атрымлівае магчымасць прадэманстраваць усяму свету, што яна можа выступаць не толькі ў ролі trouble maker, але problem solver, асабліва калі пра гэта яе папросяць заходнія краіны і беларускае грамадства / новая апазіцыя.

Абмяняць свой уклад у змену рэжыму ў Менску на геапалітычныя, палітычныя і эканамічныя дывідэнды ад Захаду і новай улады ў Беларусі – самая рацыянальная стратэгія для Крамля ў гэтай сітуацыі паводле той самай мадэлі, паводле якой Масква згуляла «Карабахскую» карту.

І ЗША, і ЕЗ разумеюць і прымаюць тое, што галоўным бенефіцыярам разбурэння беларускай дзяржаўнасці з'яўляецца менавіта Масква. Аднак ва ўмовах няздольнасці Менска і немагчымасці пазітыўна паўплываць на развіццё падзей яны робяць выбар на карысць прымання новай рэальнасці і свайго пазіцыянавання ўжо ў новых умовах.

Сепаратная ўгода з Расеяй датычна Беларусі да таго ж абяцае Захаду значна больш знешнепалітычных і эканамічных дывідэндаў, чым якая-небудзь іншая стратэгія дзеянняў у беларускім пытанні. Тым больш, што менавіта такую калектыўную пастанову прасоўвае новая апазіцыя, якая ўзнікла ў 2020 годзе на фоне перадвыбарнай кампаніі і пратэстаў пасля выбараў (Віктар Бабарыка, Валерый Цапкала і Сяргей і Святлана Ціханоўскія і інш.).

Адмова Лукашэнкі выконваць «план Патрушава-Пуціна», ягоная міжнародная і ўнутрыпалітычная таксічнасць, рэзка павышае стаўкі ў гульні, а новы ўльтыматум Святланы Ціханоўскай (народны трыбунал), які прыраўноўвае рэжым Лукашэнкі да тэрарыстычнай арганізацыі, стварае ідэальныя ўмовы для Крамля, каб развязаць беларускае пытанне паводле «кыргызстанскага сцэнара» 2010 года...