Крызіс неплацяжоў ахапіў амаль 40% буйных расійскіх кампаній
3- 11.11.2025, 20:51
- 3,294
Праблема неплацяжоў стала галоўным абмежавальнікам дзейнасці бізнесу.
Запаволенне эканомікі, ўзмацненне санкцый і рэзкае павышэнне ставак па крэдытах штурхнулі расійскую эканоміку ў стан крызісу неплацяжоў, перадае The Moscow Times.
У трэцім квартале 39% буйных кампаній сутыкаліся з неплацяжамі з боку кантрагентаў, як паказала апытанне Расійскага саюза прамыслоўцаў і прадпрымальнікаў — найбуйнейшага ў краіне бізнес-аб’яднання, у якое ўваходзяць больш за 100 галінавых асацыяцый з сектараў — ад банкаў да ПЭК.
Праблема неплацяжоў стала галоўным абмежавальнікам дзейнасці бізнесу, вынікае з апытання: колькасць кампаній, што сутыкнуліся з ёй, у параўнанні з другім кварталам павялічылася ў 1,5 раза, а іх частка — на 13 працэнтных пунктаў.
У выніку на неплацяжы скардзяцца больш прадпрымальнікаў, чым на зніжэнне попыту (34%), недахоп сродкаў (32%) або недаступнасць крэдытаў (32%).
Дадзеныя Расстата пацвярджаюць: пратэрмінаваная запазычанасць расійскіх кампаній перад пастаўшчыкамі на канец жніўня дасягае 3,841 трлн рублёў. З пачатку года аб’ём неплацяжоў вырас на 395 млрд рублёў (+11%), а калі параўноўваць са студзенем-2024 — на 993 млрд рублёў (+35%). Запазычанасць перад кантрагентамі, не аплачаную ў тэрмін, мелі 4,52 тысячы расійскіх прадпрыемстваў, а рэкордсменамі па яе аб’ёме сталі кампаніі апрацоўчай прамысловасці — 1,53 трлн рублёў.
Праблема неплацяжоў узнікла летась, на фоне высокай ключавой стаўкі, нагадвае галоўны эканаміст Альфа-банка Наталля Арлова. Рэзка падаражэлыя крэдыты прывялі да таго, што выдаткі бізнесу на выплату працэнтаў банкам падскочылі на 83% за мінулы год і яшчэ на 54% за першую палову бягучага, паводле ацэнак «Эксперт РА».
Цяпер жа прычынай захавання неплацяжоў можа быць запаволенне росту бюджэтных выдаткаў, указвае Арлова: нафтагазавыя даходы казны імкліва падаюць, несыравінныя даходы адстаюць ад плана, і ўлады вымушаныя пускаць «пад нож» грамадзянскія выдаткі. Каб упісацца ў план па дэфіцыце (5,7 трлн рублёў), у чацвёртым квартале выдаткі бюджэту павінны перавысіць леташнія толькі на 5% супраць 20% у студзені–верасні, адзначае Арлова.
З неплацяжамі сутыкаецца і малы бізнес — 25% апытаных кампаній, згодна з ліпеньскім даследаваннем Прамсувязьбанка і «Апоры Расіі». Пры гэтым у 15% колькасць такіх выпадкаў расце. Тое, што адбываецца, — следства праблем у эканоміцы, адзначаюць аналітыкі ПСБ: «Абвастрэнне праблем плацёжнай дысцыпліны можа быць не столькі звязана з наўмысным ухіленнем ад выканання абавязацельстваў кантрагентамі, колькі з узніклымі фінансавымі праблемамі».