Свет на траіх не дзяліцца
- Алеся Яхно
- 19.10.2026, 13:56
- 1,192
Абмяркоўваць вайну без Еўропы і Украіны — не атрымаецца.
Дзяржаўны сакратар ЗША Марка Рубіё, каментуючы ідэю магчымай сустрэчы Дональда Трампа, лідара Кітая Сі Цзіньпіна і расійскага дыктатара Уладзіміра Пуціна «для абмеркавання шляхоў спынення канфлікту», заявіў, што перамовы пра гэта сапраўды вяліся. Маўляў, Вашынгтон імкнецца да спынення вайны паміж Украінай і Расіяй, і нібыта такая сустрэча магла б гэтаму спрыяць. Бо існуе таксама «цалкам рэальная рызыка эскалацыі» і распаўсюджвання вайны «на іншую краіну»…
«Былі размовы пра сустрэчу. Я не ведаю, ці ўзгоднена яна ўжо, але прэзідэнт выразна заявіў: ён хацеў бы, каб вайна ва Украіне і Расіі скончылася», – сказаў ён у панядзелак.
Тэхнічна арганізаваць зносіны Трампа, Сі і Пуціна, вядома, магчыма. Напрыклад, на саміце Азіяцка-Ціхаакіянскага супрацоўніцтва (АТЭС), які адбудзецца 18–19 лістапада ў Кітаі.
Але па сутнасці гэта зусім не «Ялта-2», як, верагодна, спрабуюць гэта прадставіць расійскія ўлады, каб надаць сабе геапалітычнай вагі (падзяліць увесь свет на траіх — вельмі вабна).
І нават у двухбаковым фармаце ў любой канфігурацыі, уключаючы ЗША–Кітай, гэта таксама не «Ялта-2». Прынамсі з той прычыны, што гаворка не пра адзінства доўгатэрміновых інтарэсаў меркаваных удзельнікаў.
Насамрэч ЗША і Кітай — канкурэнты. Адносіны Кітая і Расіі набываюць усё больш падпарадкаваны характар. А ЗША і РФ на бягучым этапе аб’ядноўваюць сумнеўныя бізнэс-здзелкі, якія высоўваюцца Крамлём (і якія, да радасці расійскіх прапагандыстаў, ужо цяпер уносяць раскол у амерыканскі палітычны істэблішмент).
Акрамя таго, любое новае рэгуляванне або з’яўленне адзіных правілаў як асновы сусветнага парадку заўсёды грунтуецца на пэўным агульным наборы непарушных нормаў (што, напрыклад, у сусветным парадку ХХ стагоддзя было адлюстравана ў Статуце ААН).
Расія ж са сваёй вайной, як з «пісанай торбай», спрабуе навязаць агрэсію і валюнтарызм, уключаючы ядзерны шантаж, як форму знешняй палітыкі.
А гэта апрыёры разбурае любыя спробы вяртання да сусветнага парадку і мірных формаў ўзаемадзеяння.
Той факт, што ў якасці тэмы такой магчымай сустрэчы на саміце АТЭС заяўлена вайна РФ ва Украіне, яшчэ раз даказвае: расійска-украінская вайна даўно набыла глабальны характар. Менавіта таму такі важны шлях яе спынення. Бо: альбо вайна будзе спыненая, альбо гэта «торба з вайной» і надалей будзе разгульваць паўсюль у розных канфігурацыях.
Разам з тым, калі ўлічваць практычны ўзровень вырашэння гэтай праблемы, то колькі б у Крамлі ні спрабавалі, абмяркоўваць вайну ў Еўропе без Еўропы і Украіны — не атрымаецца. Тым больш што той жа Кітай лічыць Еўрасаюз цалкам значным эканамічным партнёрам і рынкам.
Алеся Яхно, unian.net