Пуцін адмяніў масавую мабілізацыю?

Мы сталі сведкамі адступлення расійскіх сіл на фронце.

Даследуючы ацэнкі аналітыкаў, якія назіраюць за вайной ва Украіне, я бачу, што да нядаўняга часу існавала агульнае меркаванне — або, хутчэй, боязь: пасля выбараў у Дзярждуму Расіі, што адбыліся мінулага месяца, Пуцін абвесціць новую мабілізацыю, якая стане прэлюдыяй да чарговага буйнага наступу на Данбасе.

Пры гэтым было распаўсюджана меркаванне, што такая мера акажыцца практычна бессэнсоўнай — яна толькі дасць расійскай мясарубцы новыя чалавечыя рэсурсы. А гэтая мясарубка на працягу большай часткі 2026 года перамолвае па некалькі дзясяткаў тысяч расійскіх вайскоўцаў у месяц.

Аднак, падаецца, Пуцін вырашыў не звяртацца да новай мабілізацыі — магчыма, баючыся ўнутрыпалітычных наступстваў у тым выпадку, калі вайна нарэшце падыдзе ўпрытул да маскоўскай і пецярбургскай эліты, і яе сыны, браты, дзядзькі і бацькі пачнуць гінуць у гэтай бессэнсоўнай вайне, развязанай дзеля задавальнення пуцінскага самалюбства.

Замест гэтага, падаецца, мы сталі сведкамі адступлення расійскіх сіл на фронце: верасень стаў першым месяцам з часоў злашчаснага ўкраінскага контрнаступлення восенню 2023 года, калі Расія ў выніку страціла больш тэрыторыі ва Украіне, чым захапіла.

Відавочна, Пуцін змяніў стратэгію. Цяпер, мяркуючы па ўсім, яго задавальняе ўтрыманне цяперашняй лініі фронту на Данбасе, у той час як асноўны ўдар ён вырашыў накіраваць на ўкраінскую эканоміку. Мы ўбачылі рэзкі рост колькасці расійскіх атак дронамі і балістычнымі ракетамі па прамысловых прадпрыемствах, энергетычнай інфраструктуры, транспартных аб’ектах, гандлёвых і лагістычных вузлах і ланцужках паставак Кіева.

Пад удар трапіла ўкраінская сталеліцейная прамысловасць: пяць даменных печаў былі выведзеныя з ладу, фактычна паралізаваўшы некалі вядучую экспартную галіну краіны. Расія наносіла ўдары і па ключавых мастах цераз Дняпро ў Кіеве — ізноў жа, імкнучыся не толькі падарваць маральны дух украінцаў, але і парушыць працу эканомікі сталіцы.

У Чорным моры Расія адхіліла спробы Турцыі, ЗША і іншых краін дамовіцца аб спыненні агню, якое распаўсюджвалася б на перавозкі збожжа, і ўкраінскі экспарт збожжа практычна іссяк. Аналагічная ініцыятыва аб спыненні удараў па энергетычнай інфраструктуры таксама была адкінута Масквой.

Мэта, мяркуючы па ўсім, у тым, каб абяскроўніць эканоміку Украіны, падарваць яе ваенна-прамысловы патэнцыял і зламаць стойкасць украінцаў. Таксама зрабілі стаўку на ўцягванне краіны ў рэцэсію, справакаваўшы глыбокі дэфіцыт бюджэту і плацежнага балансу. Гэта запатрабуе яшчэ большых фінансавых укладанняў з боку Еўропы — у той момант, калі дзяржаўныя бюджэты па ўсім кантыненце і так трэшчаць па швах, а асцярогі наконт іх устойлівасці ўжо адлюстроўваюцца на рынках — перадусім у Францыі, Вялікабрытаніі і іншых краінах.

Мяркую, канчатковая мэта — зламаць дух украінцаў і адначасова падарваць гатоўнасць Еўропы працягваць фінансаванне Украіны ў гэтай вайне.

Я лічу, што магчымасці для сур’ёзнага перамоўнага працэсу і заключэння міру пры прэзідэнцтве Трампа былі. Але ён так дрэнна распарадзіўся гэтай магчымасцю, што ўсяліў у Пуціна ўпэўненасць: пры амерыканскім прэзідэнце Трампе трансатлантычны саюз расколецца, а разам з ім знікне і гатоўнасць дапамагаць Украіне.

Падтрымліваючы ультраправыя партыі ў Еўропе — AfD у Германіі, «Нацыянальнае аб’яднанне» ў Францыі і Reform у Вялікабрытаніі, — Трамп, на мой погляд, адначасова даў Пуціну надзею на святло ў канцы тунэля: выбары непазбежна прывядуць да ўлады новыя ўрады ў еўрапейскіх краінах, якія спыняць фінансаванне Украіны з боку Еўропы.

У гэтым кантэксце варта разглядаць і маючыя адбыцца выбары ў Францыі: Пуцін, падаецца, разлічвае, што перамога Ле Пен не толькі паставіць кропку на французскай дапамозе Украіне, але і заблакуе выдзяленне сродкаў і падтрымку па лініі Еўрасаюза.

Таму Крамлю цяпер выгадна працягваць баявыя дзеянні ўзімку, каб дацягнуць да вясны, калі ўзнікне рэальная перспектыва поўнага краху еўрапейскай падтрымкі Кіева. І ўся зімовая стратэгія зведзеная да максімізацыі разбурэнняў ва Украіне, каб зрабіць рахунак за яе ўтрыманне непад’ёмным для Еўропы.

Усё гэта зусім відавочна такім дасведчаным назіральнікам за вайной ва Украіне, як я сам — я назіраю за тым, што адбываецца, ужо 40 гадоў. Пуціна, ды і, на жаль, Трампа, можна чытаць як адкрытую кнігу.

Расійскі прэзідэнт зусім нескладаны для разумення. Ён — класічны палітычны «хуліган» з мафіёзнымі паводзінамі, выгадаваный у нетрах КДБ. Адзінае, што ён прызнае, — гэта сіла і ўлада, а любая слабіна для яго — сігнал да наступу. І ў Еўропе, і ў Трампе ён бачыць менавіта слабасць і адсутнасць жорсткага лідарства.

Трамп фактычна не прымусіў Расію і яе прэзідэнта расплачвацца за вайну ва Украіне. Больш за тое, яго спробы аднавіць нармальныя амерыкана-расійскія дзелавыя адносіны выглядаюць як гатоўнасць узнагародзіць Пуціна за анексію ўкраінскіх земляў.

Пуцін не бачыць ніякіх пакаранняў або санкцый за тое, што працягвае выпрабоўваць межы НАТА ў Еўропе з дапамогай кібератак, падрываў складаў боепрыпасаў, замахаў на еўрапейскіх прамыслоўцаў, рэйдаў БПЛА па аб’ектах у Еўропе, а з нядаўняга часу — і атак на суднаходства ў водах краін Альянсу.

Беспакаранасць і адсутнасць жорсткай рэакцыі з боку НАТА (вызваныя, як мне здаецца, няпэўнасцю еўрапейскіх членаў у надзейнасці амерыканскага «парасона») толькі правакаюць новыя шкодныя дзеянні Расіі. Кожная беспакарана праведзеная аперацыя Пуціна агаляе слабасць НАТА, няздольнасць належным чынам адрэагаваць і адсутнасць упэўненасці ў падтрымцы ЗША.

Таму Пуцін будзе працягваць. Нагнятаючы страх перад Расіяй у Еўропе, ён разлічвае забяспечыць сваіх ультраправых партнёраў перадвыбарнымі козырамі: яны прапануюць выбаршчыкам замірэнне з Расіяй дзеля захавання міру. Па меншай меры, яны самі вераць, што змогуць гэтага дасягнуць.

Але яго саюзнікі дрэнна ведаюць Пуціна — ён з задавальненнем прыме ўсе авансы ад AfD, «Нацыянальнага аб’яднання» або Reform UK — а затым запатрабуе (і прыйдзе) па новай даніне.

Еўропе неабходнае лідарства, але цяпер яго катастрафічна не стае.

Што да фінансавання Украіны, вайна абыходзіцца ёй усё даражэй, і, відаць, працягнецца як мінімум да 2028 года. Гэта азначае, што €90 млрд, узгодненых ЕС у межах механізму USL (Ukraine Support Loan) на пасяджэнні Еўрапейскага савета ў снежні 2025 года, недастаткова.

Украіна кажа пра дэфіцыт ваеннага фінансавання ў памеры $27 млрд у 2026 годзе і $32 млрд у 2027-м — і гэта яшчэ без уліку дзесяткаў мільярдаў дадатковых сродкаў, якія спатрэбяцца, калі вайна зацягнецца да 2028 года.

Еўропе варта дзейнічаць на апярэджанне, не чакаючы наступстваў французскіх выбараў. Неабходна абараніць фінансаванне Украіны ад іх магчымых вынікаў, стварыўшы новыя фінансавыя механізмы, і, нарэшце, задзейнічаць замарожаныя ў заходніх юрысдыкцыях расійскія актывы Цэнтральнага банка на суму $300 млрд. Але ў той момант, калі ад еўрапейскіх лідараў патрабуюцца рашучасць і стратэгічнае бачанне, мы назіраем ваганні і спробы зэканоміць кожную капейку — або кожны еўрацэнт.

Трэба адназначна даць Пуціну зразумець: Еўропа і яе саюзнікі, за выключэннем ЗША, прадаставяць Украіне ўсё неабходнае для працягнення гэтай вайны — фактычна выпішуць ёй «адкрыты чэк».

Нашым падаткаплацельшчыкам варта тлумачыць гэта так: інвестыцыі ў памеры $100 млрд у абарону Украіны, якія дазволяць спыніць Расію, у доўгатэрміновай перспектыве могуць штогод эканоміць Еўропе 1–2% яе абаронных выдаткаў. Гэта патэнцыйна азначае эканомію €250–500 млрд у год.

Здавалася б, усё відавочна. Але Еўропе занадта часта не стае дальнабачнасці, і яна, як правіла, пачынае дзейнічаць толькі тады, калі крызіс ужо ўдарыў па ёй — а ў дадзеным выпадку гэтым крызісам стане перамога Расіі ва Украіне.

Толькі ўявіце гэты сцэнар: дзясяткі мільёнаў украінцаў лінуцца на Захад, ствараючы каласальную нагрузку на сацыяльную, эканамічную і палітычную сістэмы Еўропы. Расія пры гэтым падсунецца яшчэ бліжэй да межаў НАТА, а яе ваенны патэнцыял будзе ўзмоцнены коштам захопленага ваеннага патэнцыялу Украіны.

Еўропа апынецца перад абліччам аб’яднанай ваеннай моцы Расіі і паглынутай Украіны — і ўсё гэта без амерыканскага «парасона». Гэта будзе для яе катастрофай, менавіта таму фінансаванне Украіны ЦЯПЕР — самы танны з усіх магчымых варыянтаў.

Тымоці Эш, New Voice

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com