Сёння — дзень нараджэння сайта «Хартыя’97»

Будзем разам, і Беларусь стане свабоднай!

28 гадоў таму пачаў працу Charter97.org — найстарэйшы і найпапулярнейшы незалежны сайт Беларусі

Грамадзянская ініцыятыва «Хартыя’97» была створаная 10 лістапада 1997 года па ініцыятыве журналістаў незалежных СМІ. Зварот, які заклікаў пабудаваць свабодную, суверэнную і дэмакратычную Беларусь, першапачаткова падпісалі каля 100 тысяч беларусаў, у тым ліку вядомыя праваабаронцы, вучоныя, пісьменнікі, грамадскія і палітычныя дзеячы.

У лістападзе 1997 года тэкст «Хартыі’97» з’явіўся на сайце незалежнай «Беларускай дзелавой газеты», а летам 1998 года быў зарэгістраваны дамен charter97.org. Ідэю стварэння ўласнага сайта прапанаваў міжнародны каардынатар ініцыятывы Андрэй Саннікаў, а яе рэалізацыяй заняўся Алег Бябенін.

11 верасня 1998 года Charter97.org пачаў самастойную працу і стаў адным з галоўных крыніц інфармацыі пра падзеі ў Беларусі для журналістаў, праваабаронцаў і міжнароднай аўдыторыі.

21 ліпеня 1999 года на сайце ўпершыню была праведзеная прамая трансляцыя ў інтэрнэце падзей з мінскіх вуліц. У гэты дзень у беларускай сталіцы прайшла акцыя, прымеркаваная да заканчэння першага тэрміну кіравання прэзідэнта Лукашэнкі. Супрацоўнікі прэс-цэнтра Хартыі ў рэжыме рэальнага часу расказвалі пра тое, што адбывалася ў цэнтры горада.

Прамая трансляцыя вулачных акцый апазіцыі адбывалася падчас найбуйнейшых дэманстрацый 1999–2000-х гадоў — Маршаў Свабоды і Чарнобыльскага Шляху. Сёння падобная практыка вядзецца практычна на ўсіх інфармацыйных і палітычных беларускіх сайтах.

Блакіроўка Charter97.org 9 верасня 2001 года, падчас правядзення чарговых прэзідэнцкіх выбараў, стала паказчыкам эфектыўнасці інтэрнэту як непадцэнзурнага сродку масавай інфармацыі. Разам з намі блакіроўцы падвергліся дзясяткі грамадска-палітычных рэсурсаў, якія распавядалі пра выбары. З гэтага моманту практыка ўключэння «глушылак» у беларускім інтэрнэце стала рэгулярнай.

Журналісты Charter97.org пастаянна падвяргаліся пераследам і рэпрэсіям з боку ўладаў Беларусі. Напярэдадні прэзідэнцкіх «выбараў» 2010 года быў забіты заснавальнік сайта Алег Бябенін. 20 снежня пасля разгону акцыі пратэсту супраць фальсіфікацыі вынікаў галасавання галоўны рэдактар Charter97.org Наталля Радзіна, а таксама многія журналісты былі арыштаваныя. Сайт працягнуў працу з-за мяжы.

У студзені 2018 года Міністэрства інфармацыі афіцыйна заблакавала доступ да сайта на тэрыторыі краіны, а пасля пратэстаў 2020 года ўнесла яго ў спіс «экстрэмісцкіх рэсурсаў». Тым не менш сёння Charter97.org застаецца самым папулярным незалежным выданнем Беларусі.

Наша шчырая, глыбокая падзяка ўсім, хто працаваў, і хто дапамагаў нашаму сайту, усім, хто яго чытаў, чытае і будзе чытаць.

Будзем разам, і Беларусь стане свабоднай!

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com