24 траўня 2019, Пятніца, 11:38
За нашу і вашу свабоду!
Рубрыкі

Ці рэабілітуюць улады Ларысу Геніюш?

5

1 лістапада на імя Генеральнага пракурора Рэспублікі Беларусь П.П.Міклашэвіча Аргкамітэтам па ушанаванні ахвяраў сталінскіх рэпрэсій, Саюзам беларускіх пісьменнікаў, РПГА “Беларускі Хельсінкскі Камітэт” было накіравана прадстаўленне па рэабілітацыі вядомай беларускай паэткі Ларысы Геніюш.

Гэта прадстаўленне падпісалі акдэмік НАН Беларусі Радзім Гарэцкі, гісторык Ігар Кузняцоў, пісьменнікі Васіль Якавенка, Алесь Пашкевіч, Ніл Гілевіч, праваабаронцы Т.Процька, Г.Паганяйла і яшчэ больш за 70 вядомых грамадзян Беларусі.

З 1937 г. Ларыса Антонаўна жыла ў Чэхаславакіі, мела грамадзянства гэтай краіны. Аднак у 1948 г. па загаду Масквы яна была рэпатрыявана ў СССР, дзе яе арыштавалі і асудзілі на 25 гадоў за “дапамогу міжнароднай буржуазіі ў ажыццяўленні варожай дзейнасці супраць СССР” і “контррэвалюцыйную дзейнасць”.

Ларыса Геніюш была вызвалена толькі 1 ліпеня 1956 года, аднак несправядлівы прысуд так і не быў адменены.

Імя Ларысы Геніюш стаіць поруч з імёнамі Купалы і Коласа, Цёткі і іншых вядомых дзеячоў беларускай культуры. Пра высакароднасць яе думак і пачуццяў сведчаць яе кнігі “Невадам з Нёмана”, “На чабары настоена” і інш. Па матывах аўтабіяграфічнай кнігі “Споведзь” на кінастудыі “Беларусьфільм” зняты мастацкі фільм “Птушкі без гнёздаў”, пастаўлены спектакль “Белы сон”. На студыі “Летапіс” пра Ларысу Антонаўну зняты дакументальны фільм “Вянок цярновы васількоў”. У раённых цэнтрах Зэльва і Старыя Дарогі ёй пастаўлены помнікі.

Максім Танк пісаў: “Вершы Ларысы Геніюш не толькі выдатныя. Яны спалучаюць у сабе спрадвечны боль народа і боль чалавека, які прайшоў праз пякельныя выпрабаванні жыцця, чаго ў нашы часы не ўдавалась нават многім святым”.