Удары па «Яндэксе» прывялі да хаосу ў Расіі

Тэхналагічная экасістэма РФ аказалася занадта залежнай ад адной кампаніі.

Украінскія атакі на дата-цэнтры тэхналагічнага гіганта «Яндэкс» прывялі да хаосу і штодзённага пекла ў ключавых сферах паўсядзённага жыцця Расіі і парушылі працу звыклых ключавых сэрвісаў у Расіі, піша Financial Times.

Адна масквічка, якая пажадала застацца неназванай, расказала, што больш не можа скарыстацца бясплатным таксі «Яндэкс», прыстасаваным для інвалідных калясак, на якім яна вазіла свайго 10-гадовага сына-інваліда ў школу.

На працягу двух дзён ім даводзілася дабірацца на метро з шматлікімі перасадкамі і амаль без ліфтаў або пандусаў.

Пры гэтым слова «хаос» — не перабольшанне, а рэальнасць Расіі, тэхналагічная экасістэма якой засяроджаная вакол адной вялізнай кампаніі, цесна звязанай з дзяржавай. Кампанія «Яндэкс», запушчаная ў 1997 годзе як пошукавая сістэма, стала расійскім адказам на Google, Uber, Amazon і OpenAI, спалучанымі ў адной асобе.

У некаторых гарадах з электронных табло на прыпынках зніклі расклады. У маскоўскіх жылых комплексах перасталі адкрывацца шлагбаўмы: кампанія, што іх абслугоўвала, таксама залежала ад інфраструктуры «Яндэкса».

У 2014 годзе пасля заяў Пуціна, што інтэрнэт з'яўляецца «праектам ЦРУ», у якім «усё праходзіць праз серверы ў ЗША», дзяржава абавязала расійскія кампаніі захоўваць усе персанальныя даныя кліентаў на тэрыторыі краіны. «Яндэкс» стаў ключавым гульцом і ў 2024 годзе быў канчаткова выкуплены кансорцыумам, цесна звязаным з прэзідэнтам.

Наступствы для Расіі аказаліся значна больш сур'ёзнымі, агаліўшы ўразлівасці, створаныя доўгатэрміновай палітыкай Крамля па цэнтралізацыі і кантролі над ІТ-сектарам. Шмат з гэтых намаганняў было засяроджана вакол «Яндэкса», які ў 2024 годзе быў прымусова прададзены інвестарам, звязаным з прэзідэнтам Уладзімірам Пуціным.

Расія стала ахвярай уласнай палітыкі… Гэта прывяло да рэалізацыі найгоршага сцэнару, заявіла навуковая супрацоўніца Нямецкага савета па міжнародных адносінах Алена Япіфанава.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com