«Дэмакраты перамагаюць Трампа начыста»

Украінскі дыпламат распавёў, які выбар стаіць перад рэспубліканцамі.

3 лістапада ў ЗША адбудуцца прамежкавыя выбары ў Кангрэс. Судзячы з апытанняў, Дональд Трамп сваёй палітыкай фактычна падстаўляе Рэспубліканскую партыю пад удар: павышэнне цэн і неўдаволенасць выбарцаў пагражаюць яе большасці ў Кангрэсе.

Як прамежкавыя выбары могуць змяніць расклад сіл у Кангрэсе? Гэта і іншыя актуальныя пытанні сайт Charter97.org задаў украінскаму дыпламату і палітолагу, дырэктару Цэнтра абарончых стратэгій Аляксандру Хару.

— Наколькі верагодная страта рэспубліканцамі большасці ў абедзвюх палатах?

— Судзячы з дынамікі, Палату прадстаўнікоў рэспубліканцы і Трамп прайграюць дэмакратам начыста. Там асаблівых сюрпрызаў быць не павінна. Адзінае, магчымыя спробы ўмяшання: Трамп можа задзейнічаць Нацыянальную гвардыю або спрабаваць праз суды заблакаваць вынікі выбараў. Ён можа абскарджваць вынікі і дамагацца прызнання іх несапраўднымі. Такія праблемы цалкам магчымыя. Гэта ў стылі Трампа, ён пастаянна так робіць.

Што да Сэната, я бачыў розныя ацэнкі, якія даюць каля 60% верагоднасці таго, што дэмакратам удасца атрымаць невялікую большасць. Мне гэта ўсё ж здаецца даволі малаверагодным.

Амерыканцы ў гэтым даволі кансерватыўныя. Калі яны абіралі прадстаўніка адной партыі, звычайна гэты чалавек пераабіраецца. Вельмі рэдка нешта змяняецца. Гэта першы момант. Другі момант: Трамп цяпер спрабуе мабілізаваць свой электарат. Ёздзіць па розных штатах і выказвае падтрымку кандыдатам.

Паглядзім, наколькі рэспубліканцы, перадусім цэнтрысты і традыцыйныя прыхільнікі партыі, пагодзяцца з тым, што сенатар-дэмакрат у нейкім штаце лепшы, чым даволі праблемны прадстаўнік Рэспубліканскай партыі. Пакуль я скептычна стаўлюся да таго, што дэмакратам удасца ўзяць Сэнат пад кантроль. Але Палату прадстаўнікоў яны, відаць, дакладна забяруць.

— Як вынікі выбараў могуць паўплываць на палітыку адміністрацыі Трампа? Ці зможа Кангрэс дамагчыся ўзмацнення падтрымкі Украіны і ўзмацнення санкцый супраць Расіі?

— Гэта складанае пытанне. Допусцім, Палата прадстаўнікоў будзе дэмакратычнай, а Сэнат застанецца рэспубліканскім. Што ў такім выпадку могуць рабіць кангрэсмены і сенатары?

Першае і самае важнае — уплываць на фармаванне і прыняцце бюджэту. Уключаць у адпаведныя законы тое, што яны лічаць правільным.

Другое — прызначэнні на пасады. Тут таксама можна знаходзіць кампрамісы, калі дейнай адміністрацыі даводзіцца ўлічваць пажаданні іншай партыі. Праўда, зацвярджэнне такіх прызначэнняў залежыць перадусім ад Сэната. Калі там захаваецца рэспубліканская большасць, у рэспубліканцаў застанецца магчымасць праводзіць гэтыя рашэнні. Трэцяе — расследаванні. Мы ўбачым дзясяткі расследаванняў у Палаце прадстаўнікоў, якія датычаць карупцыі і парушэнняў заканадаўства. Яны, натуральна, будуць прыцягваць увагу. І Трамп будзе займацца сваёй абаронай больш, чым нейкімі іншымі рэчамі.

Але для прыняцця закона неабходна, каб за яго прагаласаваў і Сэнат. Калі, напрыклад, ідзе гаворка пра дапамогу Украіне, то пасля адабрэння абедзвюма палатамі закон павінен падпісаць прэзідэнт. Калі ён накладвае вета, для яго пераадолення патрэбныя дзве трэці галасоў у абедзвюх палатах Кангрэса. Магчыма, па некаторых пытаннях, што тычацца Украіны і Расіі, такая падтрымка знойдзецца.

Але ніхто не адмяняў таго, што Трамп можа ігнараваць законы, як у выпадку з забаронай на куплю расійскіх энергарэсурсаў. Ёсць закон 2022 года. Каб зрабіць выключэнне з яго забаронных палажэнняў і дазволіць закупку дызелю, ён павінен быў растлумачыць сенатарам, чаму гэта неабходна для нацыянальнай бяспекі.

Але Трамп гэтага не зрабіў. Ён даў указанне, і Мінфін фактычна вывёў расійскія танкеры і дызель з-пад абмежаванняў.

У любым выпадку галоўнае, чаго варта чакаць, — гэта больш хаосу і супрацьстаяння выканаўчай і заканадаўчай улады. Я не маю асаблівых ілюзій, што ў Кангрэсе будзе вялікае жаданне ціснуць на Трампа, каб ён паводзіў сябе больш жорстка ў дачыненні да Уладзіміра Пуціна, хоць тэарэтычна гэта магчыма. Улічваючы, хто такі Трамп і што ён можа ігнараваць заканадаўства, ён цалкам здольны працягваць тую ж лінію ў дачыненні да Пуціна, што і цяпер.

— Што ўсё ж будзе рабіць Трамп, калі рэспубліканцы страцяць кантроль над абедзвюма палатамі? Наколькі ён зможа працягваць свой курс у абыход Кангрэса?

— У Трампа застанецца магчымасць працягваць свой курс. Абмежаванні, як я ўжо сказаў, звязаныя з бюджэтам, прызначэннямі і расследаваннямі. Нават калі дэмакраты запусцяць працэдуру імпічменту, яна, вядома, будзе трасьці яму нервы. Але ў выніку дзвюх трэціх галасоў у Сэнаце за яго адхіленне яны не знойдуць. Такое рашэнне прынята не будзе.

Пытанне яшчэ і ў тым, што рэспубліканцы ўжо задумаюцца пра прэзідэнцкія выбары 2028 года. Ім трэба неяк забяспечыць перамогу свайго кандыдата.

Натуральна, яны будуць узважваць, наколькі Трамп можа ў гэтым дапамагчы. Сярод магчымых кандыдатаў найбольш верагодным называюць Джэй Дзі Вэнса, хоць Трамп сказаў, што яго не падтрымлівае. Сёння не падтрымлівае, заўтра можа падтрымаць. Ёсць яшчэ Марка Рубіё і некаторыя іншыя.

Таму важныя разлікі самай Рэспубліканскай партыі: наколькі Трамп будзе таксічным для яе ў 2028 годзе. Зыходзячы з гэтага, рэспубліканцы будуць вызначаць свае пазіцыі. Вырашаць, ці варта часцей збліжацца з дэмакратамі па Расіі або іншых пытаннях, каб вярнуцца бліжэй да цэнтра і забяспечыць свайму кандыдату большую падтрымку, чым цяпер. Гэтыя выбары павінны добра паказаць, наколькі размываецца ядро MAGA, то-бок кола тых, хто падтрымлівае Трампа, што б ён ні рабіў. Таксама стане ясней, ці могуць унутры самой Рэспубліканскай партыі з’явіцца больш разумныя і ўзважаныя людзі, якія напярэдадні 2028 года паспрабуюць скарэктаваць курс.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com