20 лiстапада 2026, Пятніца, 15:33
Падтрымайце
сайт
Сім сім,
Хартыя 97!
Рубрыкі

Апошні пункт вельмі пазітыўны

1
Апошні пункт вельмі пазітыўны
Уладзімір Фесенка

Сімвалам «сустрэчы трох» у Пекіне стаў стол перамоў.

І вось у Шэньчжэне адбылася сустрэча трох лідараў. Ажыятаж вакол яе быў велізарны. Верагодна, менавіта таму кітайскі бок і пагадзіўся на гэтую сустрэчу. Дзякуючы гэтаму рэзка ўзросла ўвага і да саміту АТЭС у Кітаі ў цэлым. Чаканні ад сустрэчы лідараў Кітая, ЗША і Расіі былі велізарныя і неадназначныя — хутчэй, трывожныя.

Аднак вынікі гэтай сустрэчы, а тым больш — яе наступствы, аказаліся вельмі абмежаванымі. Ніякага падзелу свету і фармавання новага сусветнага парадку не адбылося. Дарэчы, я пісаў пра гэта яшчэ ў кастрычніку, калі гэты ажыятаж толькі пачынаўся.

Галоўным паказчыкам вельмі сціплых вынікаў гэтай сустрэчы служыць выніковы дакумент, пампезна названы «Дэкларацыяй аб міры». Аднак даволі дзіўна чуць пра мір ад краіны, якая ўжо амаль пяць гадоў вядзе поўнамаштабную вайну супраць Украіны. Ды і ЗША сёлета адзначыліся двума войнамі.

У Дэкларацыі ўсяго чатыры кароткія пункты. Самы канкрэтны з іх датычыць агульнага негатыўнага стаўлення трох лідараў да Міжнароднага крымінальнага суда (МКС). Відаць, яны лічаць гэта галоўнай міжнароднай праблемай на дадзены момант. Аднак, нягледзячы на гэтую крытыку, МКС не знікне, хоць працаваць яму стане цяжэй. Дарэчы, абвергну даволі распаўсюджанае ў нас меркаванне пра тое, што гэты пункт прасоўвала Расія. Падобна, гэта была ініцыятыва Трампа, які ў сваім уступным слове зрабіў акцэнт на дадзенай тэме.

У першым пункце змяшчаецца заклік да рэформы ААН. Аднак я ні разу не чуў, каб краіны, якія з'яўляюцца пастаяннымі членамі Савета Бяспекі ААН, выказвалі гатоўнасць адмовіцца ад свайго пастаяннага статусу ў Савеце Бяспекі ААН або ад права вета на любыя рашэнні гэтага органа. У згаданай Дэкларацыі пра гэта таксама не гаворыцца. А без гэтага наўрад ці можна весці гаворку пра рэальную рэформу ААН.

Пуцін фактычна прапануе прадаць завяршэнне вайны

У другім пункце змяшчаецца заклік павялічыць вытворчасць і пастаўкі нафтапрадуктаў на карысць усіх краін свету. У гэтым, безумоўна, зацікаўлены Кітай і ЗША, якія пакутуюць ад высокіх коштаў на нафту, а Расія зацікаўлена ў павелічэнні паставак нафты на сусветныя рынкі, разлічваючы, у прыватнасці, і на скасаванне санкцый адносна сваёй нафты.

Апошні пункт вельмі пазітыўны. У ім падкрэсліваецца, што ў ядзернай вайне «нельга здабыць перамогу, і яе нельга весці». Наколькі мне вядома, на гэтым пункце настойвала кітайская дэлегацыя. Тры краіны дамовіліся весці дыялог па пытаннях зніжэння ядзерных рызык і прадухілення распаўсюджання ядзернай зброі. Такая фармулёўка з'яўляецца кампрамісам, бо ЗША імкнуліся да большага — далучэння Кітая да перамоваў аб абмежаванні стратэгічных наступальных узбраенняў (ідзецца пра ядзерную зброю і яе носьбіты), на што Кітай, як і чакалася, не згадзіўся. Няма згадкі і пра недапушчальнасць ядзернай праграмы Ірана; замест гэтага — толькі расплывістая фармулёўка пра прадухіленне распаўсюджання ядзернай зброі.

Вось і ўсё. Пра Украіну — ні слова. А гэта азначае, што ў трох краін няма адзінай пазіцыі адносна расійска-ўкраінскай вайны і ўмоў яе завяршэння. Магчыма, гэта нават да лепшага. У любым выпадку, Расіі не ўдалося прасунуць сваю пазіцыю ў гэтым пытанні. І ўплыў «сустрэчы трох» у Шэньчжэне на перамоўны працэс па расійска-ўкраінскай вайне будзе мінімальным і ўскосным. Большы ўплыў — і, падобна, не надта пазітыўны — мела двухбаковая сустрэча Трампа і Пуціна.

У трох лідараў няма адзінай пазіцыі і па большасці іншых важных міжнародных тэм. Таму выснова простая: свет не падзялілі, новы сусветны парадак не вызначылі. Ды і не маглі гэтага зрабіць. Зараз не 1945 год. І гэта не была сустрэча пераможцаў. З трох удзельнікаў упэўнена выглядаў толькі Сі. Трампа ўжо ўспрымаюць як «кульгавую качку» пасля паразы рэспубліканцаў на выбарах у Кангрэс ЗША. А Пуцін выглядае як «далучаны» да двух больш уплывовых лідараў, хоць менавіта Расія прасоўвала гэтую сустрэчу.

Сімвалам гэтай сустрэчы для мяне стаў стол перамоў, за якім знаходзіліся тры лідары. Стол быў велізарны, а ўдзельнікі перамоваў выглядалі неяк дробна. Да таго ж значная фізічная адлегласць паміж імі сімвалічна дэманстравала істотныя разыходжанні ў іх палітычных пазіцыях.

Уладзімір Фесенка, «Фэйсбук»

Напісаць каментар 1

Таксама сачыце за акаўнтамі Charter97.org у сацыяльных сетках

▲