Апошні шлях імперыі

Як павінна выглядаць Расія пасля вайны?

Як павінна выглядаць Расія пасля вайны? Ці трэба зрабіць стаўку на прыход да ўлады пасля Уладзіміра Пуціна нейкага больш умеранага прадстаўніка «сілавікоў»? Ці зрабіць стаўку на расійскую «апазіцыю» ў эміграцыі з яе канцэптам «цудоўнай Расіі будучыні»? Як прадухіліць хаатычны калапс з усімі жудаснымі наступствамі: распаўсюджаннем ядзернай зброі, мільёнамі бежанцаў, ростам радыкалізму? Што рабіць з кітайскімі амбіцыямі, асабліва адносна Арктыкі?

На сёння ніхто не мае рэальных стратэгій адносна Расіі (вядома, акрамя Кітая, які даўно ўсё распрацаваў і цяпер сядзіць на беразе ракі Амур у чаканні).

Пакуль незразумела, што рабіць, дык ніхто нічога і не робіць. Няхай пакуль Украіна ваюе. Гэта ўсім падабаецца, акрамя Украіны. Распрацоўка стратэгій толькі пачалася, цяпер стадыя папярэдняга аналізу. Ды нават гэтаму папярэдняму аналізу перашкаджае скажоная аптыка адносна Расіі: пуцінскі рэжым лічыцца адхіленнем ад нормы, таму абмеркаванне круціцца вакол таго, як вярнуцца да нормы.

Але ж пуцінскі рэжым — гэта якраз і ёсць норма для Расіі. Расія ніколі не была дэмакратыяй!

Расія першапачаткова стала імперыяй і заўсёды была імперыяй, як бы яна ні называлася ў той момант — Маскоўскае царства, Рускае царства, Расійская імперыя, Савецкі Саюз, Расійская Федэрацыя. Назвы і афіцыйныя ідэалогіі змяняліся, а сутнасць заставалася тая ж — імперская, калоніяльная.

Захад баяўся СССР з-за камунізму, але галоўным у СССР быў не камунізм, а імперыялізм — гэта была проста новая рэінкарнацыя той самай расійскай імперыі. А імперыі не могуць быць дэмакратыямі, бо дэмакратыя прадугледжвае роўнасць, а імперыя грунтуецца на няроўнасці, праз іерархію «сартоў» народаў і тэрыторый.

Менавіта таму вельмі важна тлумачыць нашым партнёрам і саюзнікам імперыялістычную прыроду расійскай дзяржаўнасці. Расія проста не ведае іншых фарматаў існавання.

Захад тройчы выратоўваў расійскую імперыю толькі ў ХХ стагоддзі: пасля Першай сусветнай, у Другой сусветнай, пасля 1991 года. Калі не разумець сутнасці Расіі, дык пабяжыць ратаваць і чацвёрты раз, ізноў спадзеючыся на дэмакратычны шлях развіцця.

(Вось чаму, дарэчы, такая важная руская культура: яна стварае ў Захаду падманлівае ўражанне, што Расія належыць да заходняй цывілізацыі, а значыць, можа стаць дэмакратыяй, як Германія пасля Трэцяга Рэйха.)

Таму для нас надзвычай важна зноў і зноў тлумачыць сабе і іншым: Расія з’яўляецца імперыяй, яна жыве толькі ў рэжыме пастаяннай агрэсіі, яна заўсёды пагражае ўсім вакол, пачынаючы з моманту свайго з’яўлення. Пераемнасць расійскай імперыялістычнай, калоніялісцкай стратэгіі захоўваецца праз стагоддзі, нягледзячы на змену назваў і сцягоў (глядзіце шыкоўны атлас расійскага імперыялізму і калоніялізму аўтарства Сяргея Громенкі).

Уварванне, ліквідацыя незалежнасці, разня; знішчэнне інтэлігенцыі, мастакоў, дзяржаўных і рэлігійных дзеячаў; штучны голад; русіфікацыя; абмежаванне выкарыстання мовы, культуры, рэлігіі; дэпартацыя і засяленне «вызваленай» тэрыторыі прывезенымі здалёк людзьмі без ідэнтычнасці (часта такімі ж ахвярамі); змяненне геаграфічных назваў і перапісванне гісторыі; эканамічнае і экалагічнае знясіленне; апропрыяцыя культуры і стварэнне комплексу непаўнавартасці; мабілізацыя на далейшыя захопніцкія войны — гэты шлях з мінімальнымі варыяцыямі паўтараецца дзясяткі разоў праз стагоддзі і тысячы кіламетраў на двух кантынентах.

Акцыю «Крывавы шлях імперыі» мы правялі ўпершыню на адкрыцці Венецыянскай біенале. Другі раз — цяпер на Кніжным Арсенале ў Кіеве. Будзеце там — прайдзіце, паглядзіце, сфатаграфуйце або зніміце для сацсетак з хэштэгам #MoscowCrimesWay.

Мы хочам, каб такія акцыі праводзіліся ў розных кутках свету. Гэта могуць рабіць украінцы ва Украіне і за мяжой. Гэта могуць рабіць сябры Украіны, якія разумеюць сутнасць і пагрозы імперыі.

Разуменне сутнасці імперыі і безальтэрнатыўнасці яе дэкаланізацыі і дэімперыялізацыі (як сказана ў рэзалюцыях Еўрапейскага парламента № 2024/2579 ад 29 лютага 2024, Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы 2540/2024 ад 17 красавіка 2024 і 2588/2025 ад 30 студзеня 2025 і Парламенцкай асамблеі АБСЕ ад 3 ліпеня 2024) — важны крок на шляху выпрацоўкі стратэгіі ключавых краін свету адносна Расіі, якая будзе спрыяць завяршэнню вайны трывалым міром, а не кароткай паўзай.

Імперыя павінна спыніць існаванне, і толькі тады Украіна будзе ў бяспецы.

Валерый Пекар, «Фэйсбук»

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com