Навукоўцы выявілі «каштоўныя камяні» ў атмасферы незвычайнай планеты
- 19.10.2026, 10:36
Гэты далёкі свет мае вельмі высокую тэмпературу.
З дапамогай даных касмічнага тэлескопа Джэймса Уэба астраномы раскрылі пэўныя таямніцы атмасферы незвычайнага свету з вельмі высокай тэмпературай, шчыльнасць якога нагадвае шчыльнасць зефіру. Вынікі даследавання апублікаваныя ў часопісе Nature Astronomy, піша Space (пераклад — «Фокус»).
Астраномы вывучылі атмасферу планеты WASP-17b, якая знаходзіцца на адлегласці прыкладна 1300 светлавых гадоў ад Зямлі. Маса газавага гіганта складае каля 0,8 масы Юпітэра, але пры гэтым планета прыкладна ў 2 разы большая за найбуйнейшую планету Сонечнай сістэмы. З-за гэтага WASP-17b мае вельмі нізкую шчыльнасць, падобную да шчыльнасці зефіру.
Планета WASP-17b круціцца вакол сваёй зоркі WASP-17 на такой блізкай адлегласці, што здзяйсняе поўны абарот вакол яе менш чым за чатыры зямныя суткі. З-за такой адлегласці тэмпература на газавым гіганце вельмі высокая.
Як паказала даследаванне, атмасфера гэтай далёкай планеты даволі незвычайная. Высветлілася, што яна мае форму кольца, з якога выступаюць своеасаблівыя «каштоўныя камяні».
WASP-17b заўсёды звярнутая да сваёй зоркі толькі адным бокам, які атрымлівае бесперапыннае магутнае выпрамяненне, з-за чаго моцна награваецца. А другі бок заўсёды накіраваны ў адкрыты космас, таму там ніжэйшая тэмпература.
Навукоўцы высветлілі, што хімічны склад і тэмпература атмасферы WASP-17b змяняюцца пры пераходзе ад дзённага боку да начнога. Гэта адбываецца так, як і прадказвалі тэорыі, але цяпер астраномы змаглі назіраць гэта ў рэчаіснасці.
Астраномы назіралі, як планета праходзіць на фоне сваёй зоркі, і аналізавалі святло, што праходзіць праз краі яе атмасферы пад рознымі вугламі.
- Замест таго, каб зыходзіць з дапушчэння, што атмасфера ўяўляе сабой акружнасць з нязменным радыусам, наш метад дазваляе вызначаць розныя адлегласці ад цэнтра планеты да яе краю. Мы перайшлі ад уяўлення пра атмасферу як пра адзінае кольца да разумення таго, у якіх менавіта кропках гэтага кольца знаходзяцца свайго кшталту «каштоўныя камяні», — кажуць аўтары даследавання.
З дапамогай мадэлявання навукоўцы выявілі такі «каштоўны камень». Высветлілася, што ў тых месцах, дзе гарачыя вятры з планеты дасягаюць экватара і начнога боку WASP-17b, атмасфера на больш халодным баку планеты раздзімаецца.
Навукоўцы кажуць, што іх метад дапаможа лепш зразумець прыроду атмасфер больш як 6000 планет, выяўленых па-за Сонечнай сістэмай.