Мерц прапанаваў прыняць Украіну ў ЕС
2- 21.05.2026, 12:25
На правах асацыяванага члена.
Канцлер Германіі Фрыдрых Мерц прапанаваў надаць Украіне статус «асацыяванага члена» Еўрапейскага саюза, пры якім яна пачне інтэгравацца ў інстытуты блока, але адразу не атрымае поўных правоў. Уладзімір Зяленскі раней настойваў, што для Украіны важна як мага хутчэй стаць паўнапраўным членам, і дзеля гэтага яна нават гатова часова адмовіцца ад выплат з агульнага бюджэту. Але многія ў ЕС і Еўракамісіі лічаць няправільным паскараваць працэс, бо ён неабходны для рэфармавання інстытутаў і ўкаранення еўрапейскіх нормаў і каштоўнасцяў у краіне-кандыдаце.
У лісце да лідараў ЕС Мерц адзначыў, што ў новым статусе Украіна зможа ўдзельнічаць у пасяджэннях Рады ЕС і Еўрасавета з правам голасу, а без яго — у працы Еўракамісіі і Еўрапарламента, паведамляюць Der Spiegel і Bloomberg. Яна таксама зможа прызначыць суддзю — асацыяванага члена Еўрапейскага суда. Акрамя таго, Украіна магла б паступова ўключацца ў бюджэт ЕС і атрымаць шырокія гарантыі бяспекі.
Мерц абгрунтаваў такую прапанову асаблівым становішчам Украіны з-за таго, што яна знаходзіцца ў стане вайны. На яго думку, гэта таксама будзе спрыяць мірным перамовам, у тым ліку дзякуючы палітычнаму абавязацельству дзяржаў — членаў ЕС прымяняць да Украіны палажэнне аб узаемадапамозе. Пры гэтым працэс яе падрыхтоўкі да паўнапраўнага членства працягнецца.
Мерц абмяркоўваў гэтую ідэю з Зяленскім на саміце ЕС у красавіку, адзначае Bloomberg. Першапачаткова яе тады ж прапанавалі Германія і Францыя, паколькі пераважная большасць краін саюза адхілілі распрацаваны Еўракамісіяй план паскоранага прыёму Украіны без поўнага выканання патрабаванняў для членства.
Зяленскі перад красавіцкім самітам казаў: «Украіне не трэба сімвалічнае членства ў ЕС. Украіна абараняе сябе і, без сумневу, абараняе і Еўропу».
Без паўнавартаснага ўдзелу Украіна не зможа прэтэндаваць на грошы з агульнага бюджэту ЕС. Каля двух трацін яго складаюць сродкі на агульную сельскагаспадарчую палітыку (субсідыі фермерам і інш.) і развіццё рэгіёнаў. Улічваючы, што Украіна апынецца найменш развітай краінай ЕС, да таго ж такой, што патрабуе вялізарных сродкаў на аднаўленне і мае магутны аграпрамысловы сектар, бюджэт ЕС чакае маштабнае пераразмеркаванне.
Віцэ-прэм’ер і прадстаўнік Кіева на перамовах Тарас Качка у красавіку заявіў Bloomberg, што краіна гатова адкласці атрыманне сельскагаспадарчых субсідый на некалькі гадоў.