Поспех ЗСУ: раскрытыя дэталі сакрэтнага ўкраінскага наступу

Доўгі час пра вынікі не ведалі нават журналісты.

У канцы красавіка вайскоўцы 80-й брыгады ДШВ ЗСУ у абстаноўцы найстрогае сакрэтнасці былі перакінутыя на новы напрамак наступлення — Аляксандраўскае, размешчанае на стыку Данецкай, Днепрапятроўскай і Запарожскай абласцей. Пра гэта са спасылкай на ўласныя крыніцы піша выданне «Украінская праўда».

Ініцыятарам аперацыі выступіў, які на той момант займаў пасаду галоўнакамандуючага ЗСУ, Аляксандр Сырскі. На працягу некалькіх месяцаў напрамак заставаўся закрытым для журналістаў, аднак, як высветлілася, адыграў значную ролю ў кантэксце цяперашняй вясенне-летняй кампаніі — і стаў нечаканым поспехам украінскай арміі як для саміх украінцаў, так і для Крамля.

Галоўная мэта аперацыі

Наступ ЗСУ на Аляксандраўскім напрамку не зводзіўся да спробы вярнуць асобныя вёскі. Паводле даных выдання і апытаных вайскоўцаў, стратэгічная задача палягала ў тым, каб сарваць расійскі план прасоўвання праз Гуляйполе з наступнай пагрозай Арэхаву, а значыць — і Запарожжу. Удар па суседнім напрамку прымусіў расійскае камандаванне перакідваць туды рэзервы: паводле слоў Сырскага, расіянам давялося здымаць асобныя падраздзяленні нават з раёна Пакроўска.

Фактычна ідзе гаворка пра дзве паслядоўныя наступальныя аперацыі. Першая пачалася ў пачатку 2026 года на поўнач ад Гуляйполя — украінскія падраздзяленні прасунуліся на 9–11 км у глыб расійскіх пазіцый. Першапачатковы план прайсці яшчэ далей і выйсці праціўніку ў тыл рэалізаваць не ўдалося з-за недахопу сіл, аднак наступ спыніў прасоўванне расійскіх войскаў у бок Арэхава і заклаў аснову для наступнага этапу.

Другая аперацыя пачалася 5 мая і ахапіла ўчастак фронту шырынёй больш за 50 км. Яе мэтай было максімальна выціснуць расійскія сілы з Днепрапятроўскай вобласці і прасунуцца ў кірунку Камара — Вялікай Навасёлкі; для гэтага на напрамак перакінулі дадатковыя падраздзяленні ДШВ.

Паводле афіцыйных даных, агучаных украінскім камандаваннем 12 жніўня, з студзеня па жнівень сілы абароны вярнулі кантроль над 26 населенымі пунктамі і каля 745 км² тэрыторыі ў трох абласцях. Пры гэтым «УП» удакладняе: гэта плошча можа ўключаць не толькі цалкам вызваленыя землі, але і тэрыторыі, проста ачышчаныя ад расійскай інфільтрацыі. Адным з галоўных вынікаў стала практычна поўнае выцісканне расіян з Днепрапятроўскай вобласці — перад рэгіёнам фактычна сфармавалася буйная буферная зона, утрыманне якой змяншае рызыку далейшага сухапутнага прасоўвання РФ.

Нечаканасць супраць дронаў

Ключом да першапачатковага поспеху сталі фактар нечаканасці і тактыка інфільтрацыі. Першыя два-тры тыдні ўкраінскія вайскоўцы называюць найбольш выніковым перыядам аперацыі: замест лабавых атак невялікія добра падрыхтаваныя групы прасочваліся паміж расійскімі пазіцыямі, прасоўваліся глыбей, пераразалі шляхі забеспячэння, а затым зачышчалі падраздзяленні праціўніка, што засталіся ў тыле — то бок ЗСУ ў значнай ступені ўжылі супраць Расіі тую ж тактыку малых інфільтрацыйных груп, якую сама расійская армія актыўна выкарыстоўвае на іншых участках фронту.

Аднак праз некалькі тыдняў перавага пачала раставаць: Расія ацаніла маштаб аперацыі, падцягнула рэзервы і перакінула на напрамак моцныя падраздзяленні БПЛА, у прыватнасці «Рубікон». Паводле слоў украінскіх вайскоўцаў, якасць працы ўкраінскіх аператараў дронаў магла быць вышэйшая, але колькасная перавага ў беспілотніках заставалася за праціўнікам. Дроны сур'ёзна ўскладнілі перамяшчэнне, забеспячэнне і эвакуацыю — дарогі дадаткова мінраваліся і перакрываліся дронамі-«чакакунамі».

Адна з галоўных унутраных праблем, паводле выдання, — недакладнасць даных пра рэальную лінію фронту: перад пачаткам другой аперацыі некаторыя падраздзяленні выяўлялі, што расійскія групы праніклі на 2–10 км глыбей, чым паказвала афіцыйная абстаноўка на картах. З-за гэтага наступальным часткам даводзілася спачатку зачыщаць уласны меркаваны тыл — або выяўляць там праціўніка ўжо ў працэсе прасоўвання. Выданне апісвае як мінімум тры падобныя ўчасткі.

Дадаткова сітуацыю ўскладнялі мясцовасць і лагістыка: на асобных участках лясапалосы аказаліся высечаныя або замініраваныя, з-за чаго пяхоце даводзілася рухацца па адкрытай мясцовасці пад наглядам беспілотнікаў. Лагістычнае плячо месцамі дасягала 10–20 км і болей — адзін з камандзіраў распавёў, што яго падраздзяленню даводзілася пераадольваць каля 20 км толькі для таго, каб дабрацца да лініі баявога судакранання, пасля чаго яшчэ трэба было ўступаць у бой. Ракі стваралі дадатковыя цяжкасці з забеспячэннем: часовыя пераправы хутка знішчаліся, і некаторым групам даводзілася перапраўляцца на лодках або нават уплаў.

Вынікі на 20 жніўня

Па ацэнцы «УП», аперацыя працягваецца, аднак асноўныя яе рыўкі, мяркуючы па ўсім, ужо пазаду. План-максімум цалкам выканаць не ўдалося — не хапіла людзей і рэсурсаў для захавання пачатковага тэмпу. Тым не менш ключавую стратэгічную задачу на дадзены момант можна лічыць выкананай: расійскае наступленне ў бок Арэхава сарвана, значная частка тэрыторыі вернутая пад украінскі кантроль, а Днепрапятроўская вобласць практычна ачышчаная ад расійскіх сухапутных сіл. Менавіта таму большасць апытаных выданнем камандзіраў рот і батальёнаў ацэньваюць аперацыю як паспяховую.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com