Эксперт распавёў, якія ўдары могуць абрынуць энергасістэму РФ
- 24.08.2026, 4:00
Ёсць сем кропак, удар па якіх можа выклікаць маштабны блэкаут.
Якія аб’екты расійскай эканомікі могуць стаць наступнымі мэтамі ЗСУ? Аб гэтым сайт Charter97.org пагаварыў з украінскім паліттэхнолагам, кіруючым партнёрам «Нацыянальнай антыкрызіснай групы» Тарасам Загароднім:
— Для Украіны галоўным прыярытэтам усё роўна застаецца знішчэнне нафтаперапрацоўчых заводаў Расіі, перш за ўсё ў еўрапейскай частцы краіны і часткова ў азіяцкай. Бо калі спыніць нафтаперапрацоўку, пачынае спыняцца ўся эканоміка.
Глядзіце, цяпер ужо ацэньваецца, што ў іх засталося каля 30% дзеючых магутнасцяў па бензіне і каля 30% па дызелі. А што такое дызель? Дызель — гэта практычна ўсё. Гэта лакаматывы, перавозкі, забеспячэнне арміі і шмат чаго іншага. Калі гэтага паліва няма, краіна проста пачынае спыняцца. І, па сутнасці, пачынаецца яе дэзынтэграцыя.
Ну як ты забяспечыш, напрыклад, Якуцію або Далёкі Усход палівам? Як забяспечыць такія велізарныя адлегласці? Таму асноўныя ўдары цяпер, думаю, будуць па НПЗ. Паралельна блакуюцца важныя маршруты праз Чорнае мора. Калі, напрыклад, на месяц зрабіць немагчымым вываз расійскага збожжа, Расія не атрымае дадатковую валютную выручку. З экспартам нафты таксама ўзнікаюць праблемы. У Наварасійск па нейкіх дзіўных прычынах танкеры не заходзяць. Верагодна, таму што іх падбіваюць у Чорным моры.
Расія спрабуе хітрыць і з Каспійскім трубаправодным кансорцыумам. Там была дамоўленасць з амерыканцамі: вось ваша зафрахтаванае судна, яно забірае нафту з Казахстана і ідзе «ў белую», з уключаным транспондарам. Усё зразумела.
Але туды пачалі заходзіць нейкія мутныя судны пад ліберыйскім сцягам і таксама забіраць нафту КТК. Адно з іх таксама падбілі дзесьці ў Чорным моры. Бо калі ідзе незразумелае судна, узнікае пытанне: гэта казахстанская нафта ці расійская? Расіяне спрабуюць такім чынам вывозіць сваю нафту.
Па сутнасці, вызначыць паходжанне нафты складана. Адзіны зразумелы спосаб ідэнтыфікацыі — калі ёсць канкрэтнае зафрахтаванае судна, умоўна кажучы, Chevron, у яго ўключаны транспондар, яно ідзе і забірае сваю нафту, якую качаюць з Казахстана. Тады ўсё зразумела. А расіяне, як заўсёды, спрабуюць хітрыць у гэтым напрамку. У цэлым Украіна блакуе вельмі важныя артэрыі, за кошт якіх жыве расійская эканоміка. Але галоўны напрамак, вядома, — гэта нафтаперапрацоўка. А далей, бліжэй да восені, думаю, могуць пачацца ўдары па энергетычнай і газавай інфраструктуры, бо Украіна пакуль яе практычна не кранала. А газ, у тым ліку, выкарыстоўваецца для працы электрастанцый.
Наколькі я ведаю з аналітыкі нашых энергетыкаў, у Расіі ёсць сем кропак, паражэнне якіх можа прывесці да маштабнага блэкауту ў паўднёвай частцы краіны. Думаю, Украіна над гэтым працуе. Вось калі вы бачылі налёт на Наварасійск, звярніце ўвагу, як ён быў арганізаваны. Там адначасова дзейнічалі розныя сілы ЗСУ і спецслужбы. Бо ў розных структур свае мэты і свой інструментар: у кагосьці беспілотныя апараты, у кагосьці ракеты. Напрыклад, «Нептун» наогул знаходзіцца ў распараджэнні Ваенна-марскіх сіл, бо першапачаткова гэта была супрацькарабельная ракета. Цяпер яе адаптавалі і для ўдараў па наземных мэтах.
І ўсё гэта працуе разам. Таму наступным важным напрамкам, думаю, можа стаць энергетычная інфраструктура. Мэта — стварыць блэкаут у Расіі.