«Расейскія афіцэры ўжо вывозяць з Крыму сем’і і маёмасць»

Адзін з лідараў крымскататарскага народа расказаў пра сітуацыю на паўвостраве.

ЗСУ умацоўваюць лагістычную блакаду акупаванага Крыму: пад ударамі апынуліся масты, шляхі забеспячэння і маршруты, якімі Расея завозіць паліва, боепрыпасы і прадукты харчавання. На паўвостраве ўжо кажуць пра недахоп паліва і перабоі з таварамі.

Што ўжо цяпер удалося дасягнуць ЗСУ ў аперацыі па блакадзе акупаванага Крыму? Якія наступствы для расейскай групоўкі і акупацыйных уладаў ужо прыкметныя?

Пра гэта сайту Charter97.org расказаў вядомы грамадзянскі актывіст, адзін з лідараў крымскататарскага народа Эрфан Кудусаў:

— У цэлым сітуацыя развіваецца пазітыўна. Калі гэтая тэндэнцыя захаваецца, калі будзе павялічвацца і колькасць удараў ЗСУ, і іх мэтанакіраванасць, дакладнасць, калі будзе нарошчвацца магутнасць удараў, тады, вядома, праблемы з лагістыкай у акупацыйнай арміі будуць нарастаць. Яны ўжо нарастаюць.

Адно з наступстваў, пра якое ўжо паведамлялася, — меркаваны выхад акупацыйных войскаў з Кінбурнскай касы. Акупанты сыходзяць і з некаторых астравоў насупраць Херсона, паміж Херсонам і акупаванымі Аляшкамі. Яны не вытрымліваюць удараў ЗСУ, без лагістычнай падтрымкі, без прадуктаў і боепрыпасаў таксама пакідаюць некаторыя астравы. Пра гэта паведамляў камандзір 34-й брыгады марской пяхоты Дзмітрый Пулінец. Гэта ўсё вынік планамернай і нарастальнай працы Узброеных сіл Украіны.

Сама сітуацыя ў Крыме ўсім, у прынцыпе, ужо вядомая. Гэта хранічныя перабоі з палівам. Яго ўжо не хапае і для акупацыйнай арміі, перыядычна адбываюцца сутычкі і з грамадзянскім насельніцтвам. Пакуль гэта ні ў што не перарасло, але тэндэнцыя ідзе не ў найлепшы бок для расейскай акупацыйнай арміі. Таму ад ЗСУ мы чакаем толькі нарошчвання намаганняў, чакаем дальніх удараў. Мэтаў у Крыме яшчэ, на жаль, хапае.

Знішчэнне мастоў з боку Чонгара, Генічэска і Генічэскай Горкі, плюс паражэнне мастоў у раёне Армянска, Краснаперакопска, заезду ад Каланчака і Чаплынкі, таксама пагоршыла становішча акупацыйных войскаў. Але пакуль транспарт у акупаваны Крым ідзе. Ён скараціўся прыкладна ў 3–4 разы, але грузы яшчэ ідуць.

— Што чакае акупаваны Крым, калі ЗСУ перарэжуць сувязь і праз Чонгар, і праз Керчанскі мост, а марская блакада паўвострава будзе ўзмоцненая?

— Калі браць з вайсковага пункту гледжання, гэта будзе праблема з пастаўкамі ўзбраення для групоўкі РФ, таму што Узброеныя сілы Украіны выбіваюць ключавыя пункты СПА. Асабовы склад акупацыйных войскаў нікуды ўцячы не зможа, ён апынецца ў пастцы.

Што да грамадзянскага насельніцтва, галаду, вядома, не будзе. Я не думаю, што будзе голад, бо запасы даволі вялікія, прадукты ёсць, у Крыме шмат чаго вырошчваецца, рэзервы там ёсць. Але ўжо відаць, што асартымент цяпер моцна скарачаецца, асабліва па таварах першай неабходнасці. Калі нешта такое адбываецца, насельніцтва былога Савецкага Саюза, прывыклае да такіх дэфіцытаў, ужо разумее, што дзе-нідзе няма солі, макарон, кансервацыі і гэтак далей.

Праблемаў болей будзе ў прыезджых і тых, хто не ўкаранёны ў Крыме. Чаму? Яны там не звязаныя ні роднаснымі, ні сяброўскімі, ні нейкімі іншымі сацыяльнымі сувязямі. Мясцовае насельніцтва, і асабліва крымскататарскае насельніцтва, адчувае сябе нармальна і прывыкла да такіх праблем. Яшчэ з 90-х гадоў, калі крымскія татары перасяляліся ў Крым і ніякай падтрымкі не было, даводзілася спадзявацца на сябе. У многіх ёсць агароды, таму галаду не будзе.

Але калі такімі тэмпамі працягнецца блакада Крыму з усіх бакоў, у тым ліку і марская, таму што мы ведаем, што пастаўкі морам на паромах яшчэ крыху ідуць, то ў цэлым Крым апынецца ў сітуацыі пасткі для расейскай акупацыйнай арміі і расейскіх уладаў.

Тады магчымы масавы зыход акупантаў на караблях, параходах, катэрах. Такія выпадкі ўжо ў гісторыі Крыму вядомыя: калі ў першую чаргу партыйна-намэнклатурнае кіраўніцтва Крыму ўцякала з Севастопаля, калі немцы падчас Другой сусветнай вайны заходзілі ў Крым, яно кінула насельніцтва і ўцякло.

У прынцыпе, такія сігналы мы ўжо бачым і чуем і цяпер ад вышэйшага каманднага складу расейскіх акупацыйных войскаў, што знаходзяцца ў Крыме. Маецца на ўвазе, што афіцэры сярэдняга і вышэйшага звяна, ды і ніжэйшага дзе-нідзе, ужо пачынаюць вывозіць сем’і. Хтосьці ўжо вывез, вывозяць маёмасць, пераводзяць сродкі на мацярык, разумеючы, чым гэта ўсё пагражае.

Але ў бліжняй перспектыве пакуль гэтага няма. Я думаю, што калі больш за 2–3 месяцы працягнецца такая нарастальная дзейнасць ЗСУ па блакадзе Крыму, тады мы ўжо ўбачым практычныя вынікі. Цяпер казаць пра гэта, мне здаецца, пакуль рана.

— Як насельніцтва Крыму рэагуе на паліўны крызіс і перабоі з прадуктамі? Ці магчымыя пратэсты супраць акупацыйных уладаў?

— Я не думаю, што магчымыя нейкія масавыя мітынгі або нейкі супраціў насельніцтва. Пэўны партызанскі супраціў там ёсць, і ён можа крыху падняць галаву. Ёсць масавае незадавальненне народа, у асаблівасці тых, хто жыў там як пастаянныя грамадзяне Украіны да 2014 года. Але малаверагодна, што гэта выльецца ў нейкія пратэсты. Таму што акупацыйны сілавы апарат Расеі дастаткова моцны.

Сотні тысяч праваахоўнікаў, спецслужбаў, Узброеных сіл акупацыйнай арміі пакуль у стане гэта стрымліваць. Але гэта пакуль. Мы гаворым пра сітуацыю на сённяшні момант.

Прадказваць, што будзе праз два месяцы пры такім нарастанні падзей у пазітыўным для Украіны ключы, складана і практычна немагчыма. Але сігналы мы бачым: незадавальненне ёсць, хоць пакуль гэта глухое незадавальненне.

Тым не менш расейскія турысты, на жаль, як рыбкі-гупі, у якіх няма мозгу і якія не памятаюць, што было пяць хвілін таму, едуць у Крым. Ёсць дзве тэндэнцыі. Адны разумеюць, што поўны трындзец, і тыя, хто ўжо заехаў, спрабуюць выехаць, у іх узнікаюць праблемы з выездам. А тыя, хто не ведае, што ў Крыме творыцца, яшчэ пакуль едуць.

Інерцыйны рух з турызмам пакуль працягваецца. Нельга сказаць, што турыстаў зусім няма або іх зусім мала, яны едуць. Гэта можна прасачыць па ўязным і выязным трафіку на Крымскім мосце. Але гэты ручаёк скарачаецца, і гэта прыкметна.

У разгар сезона, а гэта яшчэ праз дзве-тры тыдні, будзе абсалютна відавочна, што сезон у Крыме не адбыўся і не можа адбыцца ў гэтых умовах. Мясцовае насельніцтва, якое звычайна працуе на пляжах Крыму, застанецца без працы і цяпер будзе адпачываць, таму што працы не будзе.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com