«Усе трае пайшлі ў ІТ і нават дазволу не спыталі»
5- 20.09.2026, 17:34
Бацькі спрачаюцца, якія прафесіі выбіраць дзецям.
У Threads разгарэлася дыскусія з удзелам бацькоў-айцішнікаў — людзі абмяркоўваюць, якую прафесію выбралі б для сваіх дзяцей, піша Devby.
Карыстальнікі падзяліліся на дзве групы. Адны катэгарычныя: толькі не ў ІТ, маўляў, «прафесія праграміста памрэ яшчэ пры нашым жыцці»; другія з імі не згодныя. Вось некалькі довадаў.
— Я б забараніў свайму дзіцяці ісці ў ІТ, лепш няхай у медыцынскі [ВНУ] ідзе — перспектыў у разы больш, — напісаў адзін з каментатараў. І ў адказ на пытанне, а што калі ў дзіцяці будзе атрымлівацца менавіта ў ІТ, дадаў, што лекараў «ніякі ШІ не заменіць, і канкурэнцыя мінімальная».
— Мы з мужам самі выбралі сабе прафесію і не хочам сваім дзецям нешта навязваць. Працуем дома, пішам гульні — дзеці бачаць, як гэта выглядае «знутры». [Яны] ніколі не хадзілі ў гурткі па робататэхніцы ці праграмаванні, з хобі — піяніна, англійская, маляванне, майстраванне з дрэва. Аднак калі сыну давялося выбіраць профіль у старэйшай школе — ён выбраў інфарматыку і матэматыку, бо з гуманітарнымі навукамі было складана.
— Мы [з мужам] абодва ў ІТ, дзіця — мастак. А вось у нашых сяброў сын выбраў тэхнічны накірунак, хоць яны абодва музыкі.
— Усе трае [дзяцей] пайшлі ў ІТ — і нават дазволу не спыталі.
У іншых бацькоў-айцішнікаў спыталі, на што яны настройваюць сваіх дзяцей і ці так ужо (не)праўныя спікеры з Threads.
«Калега лічыць, што патрэбная „рэальная прафесія“ — медыцына. Але не ўсё так проста!»
Іван (імя зменена), тімлід, 15+ гадоў у ІТ:
— Нядаўна абмяркоўвалі гэту тэму з калегам. Ён лічыць, што дзіцяці трэба даць «рэальную прафесію» ў рукі, але пры гэтым не гатовы бачыць сына з сантэхнічным ключом або адвёрткай у руках, — таму накіроўвае ў медыцыну (маўляў, элітная прафесія). А ў мяне якраз жонка — лекар, і я бачу: так, без хлеба ў гэтай сферы не застанешся, і праца заўсёды будзе, — але не факт, што гэта прыйдзецца дзіцяці даспадобы.
У мяне самога двое сыноў-блізнюкоў у 10 класе, і абодва, гледзячы на маму, у медыцыну не хочуць. Яны не выдатнікі, а моцныя добрыкі, атэстаты на 8,5+ бала. У БДУІР з такімі яшчэ паступіць можна, а ў БДМУ ды яшчэ і на які-небудзь стаматфак, дзе бал 390+ — без шанцаў, нават калі экзамены здаць на ўсе 100.
Так што сыны ўпіраюцца ў першае абмежаванне: тут, у Беларусі, іх шлях у медыцыну будзе ляжаць праз мэтавае і 5 гадоў адпрацоўкі ў якой заўгодна «дзірцы» (каб толькі там не выгарыць за гэты час). А за мяжой — праз ад’езд і неабходнасць неяк выжываць і вучыцца ў чужой краіне.
Але галоўнае — у іх да медыцыны душа не ляжыць. Яны так і кажуць: не хочам штодня несці адказнасць за чыёсьці жыццё. А матэматыка і фізіка ім падабаюцца, абодва праграмуюць з 13 гадоў. І што я павінен як бацька рабіць — сказаць: не, хлопцы, усё роўна бярыце-ка падручнікі па біялогіі і хіміі ў рукі — і марш у БДМУ?
Я ўпэўнены, што ШІ-істэрыя пройдзе, распрацоўшчыкі (і іншыя ІТ-спецыялісты, само сабой) пачнуць працаваць у тандэме з нейрасеткай. Гэта не замена чалавеку, а інструмент на дапамогу. Форд прыдумаў канвеер — і многія рабочыя страцілі свае месцы, але заводаў без супрацоўнікаў, тым не менш, у наш час не існуе. Джунам адмаўляюць сёння, але гэта не значыць, што заўтра на іх не будзе попыту.
Ну, а калі праз 4 гады навучання ў ВНУ яны скажуць мне: не, тата, ІТ — не наша, будзем вучыцца класці плітку — я падтрымаю. Ваш выбар, хлопцы.
«Мая задача — даць выбар»
Андрэй (імя зменена), архітэктар, 25+ гадоў у прафесіі:
— Мая старэйшая дачка вучыцца якраз у БНТУ, па заканчэнні атрымае дыплом інжынера-праграміста. Ці мог я накіраваць яе кудысьці яшчэ — не, яна ясна дала зразумець, што гуманітарныя навукі — зусім не яе, прыродазнаўчыя — таксама. Я папярэдзіў яе, што ў гэтай прафесіі ёй давядзецца да пенсіі вучыцца новаму. Яна сказала: «Значыць, буду».
Дарэчы, калі дачка паступала, яе сяброўка сказала: «Фу, БНТУ!» — і заявіла, што акрамя як БДУІР нічога не разглядае, нібы ў іншых тэхнічных ВНУ даюць недадукацыю. Але ў выніку сама ў БДУІР вучыцца не змагла: плача, што ёй цяжка. А дачцэ падабаецца.
У ІТ процьма напрамкаў — такі выбар: ідзі на курсы або вывучай сам, рабі. Не падабаецца — мяняй. ШІ нібыта пагражае замяніць цябе — вучыся працаваць з ШІ. Чаму ўсе пачалі крычаць на кожным кроку, што ў ІТ жыцця няма і ўжо не будзе? У пачатку нулявых гэтая сфера таксама была «не торт», але тых, каму падабалася праграміраваць, хто не ўяўляў свайго жыцця без камп’ютара, гэта не спыняла.
У мяне ёсць яшчэ сын. Ён пакуль толькі перайшоў у сярэднюю школу і не ведае, чаго хоча, але яго я таксама не стану абмяжоўваць у выбары або спыняць.
Быў момант, сын хадзіў на курсы LEGO-праграмавання. Спачатку падабалася (асабліва збіраць: яны працавалі ў парах, і ў сваёй пары сын больш адказваў за зборку, а яго таварыш — за праграмаванне), а потым перагарэў. І мы забралі сына з гэтых курсаў. Потым ён захапіўся ігрой на гітары, але астыў, калі стала зразумела, што для выніку трэба займацца штодзень. Окей, ніхто не прымушае. Мая задача як бацькі — даць яму выбар (і адукацыю, канешне), а не прымусіць глядзець у той бок, які я за яго выберу.
«Куды захоча, туды і пойдзе. Сын — асоба са сваім меркаваннем і жаданнямі»
Маргарыта, эйчар і рэкрутар, у ІТ 4 гады, у прафесіі — 7+:
— Калі б мой сын сказаў, што хоча ў ІТ, я б запісала яго на заняткі па логіцы або алгарытміцы — гэта дакладна не пашкодзіла б. Але ён у мяне хлопчык творчы, таму яго інтарэсы: дызайн, маляванне. І так, я б не стала пярэчыць, калі б ён захацеў асвойваць графічны дызайн — наадварот, усяляк дапамагала б.
Мой сын два гады хадзіў на робататэхніку і сказаў: «Ай!» — так што страсцю да праграмавання там і не пахне. Але я прытрымліваюся такога меркавання: куды захоча, туды і пойдзе. Ён асоба са сваім меркаваннем і жаданнямі. А грошы можна зарабіць у любой сферы, калі ты добры як прафесіянал.