Да дна

Чаму падаюць рэйтынгі Пуціна.

Нават дзяржаўны ВЦІОМ зафіксаваў у Расіі самы вялікі за многія гады ўсплёск незадаволенасці ўнутранай, знешняй і эканамічнай палітыкай Пуціна. Рэйтынг «адабрэння» зваліўся да самых нізкіх паказчыкаў — 65,6%. Для палітыка ў дэмакратычнай краіне гэта быў бы вельмі прыстойны паказчык. Але не для дыктатара, для якога параноя — прафесійная хвароба.

Тым болей, упершыню за час вайны тых, хто незадаволены ўнутранай палітыкай, стала больш, чым задаволеных. І гэта тэндэнцыя трымаецца ўжо некалькі месяцаў.

Цікавае тут не само падзенне рэйтынгаў, а прычына. Бо расійская сістэма трымаецца на простай формуле: «мы забіраем у вас свабоду і палітыку — але даём стабільнасць».

Бо Крамль не баіцца пратэстаў. Не баіцца апазіцыі. Памяць пра падман «прыгожынаўскага маршу» дазваляе спадзявацца перажыць нават такія ўсплёскі.

А вось адчуванне зацяжной безнадзейнасці — гэта ўжо іншая справа. У 2014 годзе расіянам прадалі эйфарыю «Крыму». У 2022 — «невялікую пераможную вайну». Але бясконцая вайна, інфляцыя, новыя падаткі, мабілізацыйны страх і ўсё горшая эканоміка павольна разбураюць галоўны міф пуцінскай сістэмы: што яна гарантуе спакойнае жыццё. І гэта для Крамля значна небяспечней за любыя гучныя заявы.

Найбольш небяспечнае для Крамля тут нават не падзенне рэйтынгаў, а паступовае разбурэнне галоўнай грамадскай дамовы пуцінскай сістэмы: «мы забіраем у вас свабоду — але гарантуем стабільнасць».

Бо расіяне могуць доўга цярпець страх, карупцыю і нават вайну. Але калі знікае адчуванне, што наперадзе будзе хаця б нейкае нармальнае жыццё, сістэма пачынае гніць знутры — праз апатыю, цынізм і страту веры ў сэнс маўклівага падпарадкавання. Асабліва пасля правальнай вайны. Прыклады? 1905, 1941, 1986, 1988–89....

Праўда, слугі «хітра» знайшлі, як задаволіць пана. Змянілі фармат апытанняў. Дадалі вочны кампанент. Натуральна, апытаныя «вочы ў вочы» дэманструюць значна большую лаяльнасць. Лічбы падтрымкі пайшлі ўверх. Відаць, цар задаволены.

Пакуль што.

Расціслаў Паўленка, «Фэйсбук»

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас charter97@gmail.com